Rada Ministrów przyjęła we wtorek 22 września 2026 r. projekt UD116 ze zmianami w PIT i CIT oraz w ryczałcie. Wyższe stawki dotyczą wspólników, którzy wynajmują majątek własnej spółce: ryczałt ma wzrosnąć z 8,5 proc. do 17 proc. przy dzierżawie znaku towarowego, a nadwyżka najmu ponad 100 tys. zł zostanie opodatkowana stawką 15 proc. zamiast 12,5 proc. Przepisy mają wejść w życie wraz z nowym rokiem.
Wspólnik zapłaci więcej
Projekt UD116 wprowadza w ustawie ryczałtowej stawkę 17 proc. dla przychodów z najmu i dzierżawy praw własności intelektualnej, na przykład znaku towarowego, gdy umowę zawarto z podmiotem powiązanym. Podmiotem powiązanym jest m.in. spółka, w której podatnik jest wspólnikiem albo członkiem zarządu. Stawka nie obejmie prac chronionych prawem autorskim. Przy najmie do 100 tys. zł zostaje 8,5 proc. niezależnie od tego, czy umowę zawarto z podmiotem powiązanym, a nadwyżka od takiego podmiotu zapłaci 15 proc. zamiast 12,5 proc.
Ministerstwo Finansów podaje w uzasadnieniu projektu, że chodzi o ukrócenie optymalizacji. Wspólnik spółki z o.o. wydzierżawia jej swój znak towarowy, spółka zalicza czynsz do kosztów, a wspólnik płaci ryczałt 8,5 proc. i 12,5 proc. od nadwyżki ponad 100 tys. zł. Przy wypłacie tych samych pieniędzy jako dywidendy podatek wynosi 19 proc., a spółka nie zaliczyłaby jej do kosztów.
Dr Piotr Sekulski, doradca podatkowy i założyciel kancelarii Outsourced.pl, wskazuje, że przy najmie i dzierżawie mogą powstać spory, czy właściwa jest stawka 17 proc. dla praw własności intelektualnej, czy niższa stawka dla prac chronionych prawem autorskim. Takie zróżnicowanie stawek może zachęcać też do prób obejścia przepisów.
Limit 250 tys. euro w innym projekcie. Rząd go nie przyjął
Projekt UD458 jest na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów. Zakłada obniżenie limitu przychodów warunkującego wybór ryczałtu z 2 mln euro do 250 tys. euro oraz stawkę 17 proc. od nadwyżki ponad 300 tys. euro w roku przekroczenia limitu. Podatnik wybierze ryczałt na 2027 r., jeśli jego przychody w 2026 r. nie przekroczą równowartości 250 tys. euro. Ta część należy do pakietu zmian w podatkach, który premier Donald Tusk zapowiedział 19 sierpnia 2026 r. razem z nową skalą PIT.
Ministerstwo Finansów, na którego czele stoi minister Andrzej Domański, uzasadnia obniżenie limitu zwiększeniem efektywności i sprawiedliwości systemu podatkowo-składkowego oraz powrotem do pierwotnych założeń ryczałtu.
Wbrew uzasadnieniu resortu Domańskiego, zmiana uderzy nie tylko w przedsiębiorców-milionerów. Ryczałt płaci się od przychodów niezależnie od dochodów, więc z tej formy mogą wypaść firmy z branży handlowej, budowlanej i transportowej.
Wersje UD116 zmieniały się przez rok. e Ministerstwo Finansów usunęło z projektu wszystkie zmiany w ryczałcie po wystąpieniu rzeczniczki małych i średnich przedsiębiorców Agnieszki Majewskiej. Ale wygląda na to, że o ile latem resort zrezygnował z większości niekorzystnych dla podatników propozycji, to potem sukcesywnie je przywracał. Ale nie wszystkie, bo w przyjętej wersji nie ma m.in. ograniczenia ulgi mieszkaniowej w PIT ani zaostrzenia przepisów o firmowych samochodach.
Grzegorz Grochowina, szef Zespołu Zarządzania Wiedzą w Departamencie Podatkowym KPMG w Polsce, zwraca uwagę, że z projektu wypadł też warunek zatrudniania pracowników dla osób rozliczających IP Box i stawką ryczałtu 8,5 proc.
Estoński CIT z abolicją
Projekt wprowadza abolicję dla podatników, którzy przy wyborze estońskiego CIT w trakcie roku podatkowego popełnili uchybienia formalne przy sporządzaniu sprawozdania finansowego.
Projekt obejmuje też inne zmiany:
- złagodzenie warunku zatrudnienia w estońskim CIT, który będzie można spełnić częściowo umową o pracę, a częściowo innymi umowami
- jednakowe opodatkowanie świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny, niezależnie od tego, czy środki pochodzą z majątku wspólnego małżonków, czy z odrębnego
- zwolnienie z CIT dla organizacji pozarządowych dla dochodów na działalność pożytku publicznego, także gdy statut jej nie wymienia
- ograniczenie finansowania dłużnego przy transakcjach kapitałowych
- zmianę zasad ustalania emisji CO2 samochodów osobowych dla limitu odpisów amortyzacyjnych, bo Centralna Ewidencja Pojazdów nie będzie jedynym źródłem informacji
Zmiany dla rozliczających się z IP BOX
Projekt poszerza podstawę obliczania daniny solidarnościowej o kwalifikowane dochody z IP Box, czyli preferencji ze stawką 5 proc. dla dochodów z praw własności intelektualnej. Nowe przepisy pozwolą też uwzględniać w obliczeniach straty z lat ubiegłych. Oznacza to, że osoba rozliczająca IP Box zapłaci 4 proc. od nadwyżki ponad 1 mln zł dochodów rocznie, a zmiana ta może być bardzo istotna dla programistów.
Czym jest danina solidarnościowa i kto ją płaci
Danina solidarnościowa to 4-proc. podatek płacony od dochodów osoby fizycznej przekraczających 1 mln zł rocznie, obowiązujący od 1 stycznia 2019 r. Według przepisów z września 2026 r. obejmuje dochody opodatkowane skalą 12 i 32 proc., stawką liniową 19 proc. z działalności gospodarczej, ze zbycia udziałów lub akcji oraz z zagranicznych spółek kontrolowanych. Rozlicza się ją na formularzu DSF-1.
Najczęstsze pytania
Od kiedy wyższy ryczałt dla wspólników wynajmujących majątek spółce?
Przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2027 r. Projekt UD116 przyjęła Rada Ministrów 22 września 2026 r., ale wymaga on jeszcze prac legislacyjnych, więc jego kształt może się zmienić. Dotyczy to stawki 17 proc. dla praw własności intelektualnej i 15 proc. od nadwyżki najmu ponad 100 tys. zł od podmiotu powiązanego.
Czy każdy ryczałtowiec zapłaci więcej od 2027 roku?
Projekt UD116 podnosi stawki ryczałtu dla przychodów z najmu i dzierżawy od podmiotów powiązanych, a warunek zatrudniania pracowników z niego wypadł. Obniżenie limitu ryczałtu z 2 mln euro do 250 tys. euro zawiera odrębny projekt UD458, który jest na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów i nie został jeszcze przyjęty przez rząd.
Czy danina solidarnościowa obejmuje dochody z IP Box?
Projekt UD116 obejmuje daniną kwalifikowane dochody z IP Box, a przy jej obliczaniu pozwoli uwzględnić straty z lat ubiegłych. osoba rozliczająca IP Box zapłaci 4 proc. daniny od nadwyżki dochodów ponad 1 mln zł rocznie. Danina obejmuje też dochody ze skali podatkowej i ze stawki liniowej 19 proc.
