Zamachowiec z Krakowa i jego motyw. Żurek o prawicy, śledczy hamują zapędy Ministra.

9 min. czytania

Renata Kozłowska

19 listopada 2026 r.

Reklama
Radiowóz policji w Krakowie obok czarno-białego portretu Michała Oksińskiego, zamachowca z Krakowa, którego motyw bada prokuratura

9 min. czytania

Renata Kozłowska

19 listopada 2026 r.

Dwanaście dni po masakrze na Rynku Głównym nikt nie potrafi powiedzieć wprost, dlaczego Michał Oksiński zabił dziewięć osób. Motyw zamachowca z Krakowa zmieniał się w narracji ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka kilka razy: od motywów rodzinnych, przez rosyjski trop, po „bardzo silny wątek prawicowego ekstremizmu”. Prokuratura od początku powtarza, że na kategoryczne wnioski jest za wcześnie, a żaden z zabezpieczonych dowodów nie wyjaśnił dotąd jednoznacznie, czym kierował się 24-latek.

Michał Oksiński nie zostawił listu ani manifestu

24-letni Michał Oksiński z Ostrowca Świętokrzyskiego w sobotę 7 listopada 2026 r. około godz. 15 wjechał czarnym subaru na Rynek Główny w Krakowie i otworzył ogień do przypadkowych przechodniów. W strzelaninie zginęło sześć osób, piętnaście zostało rannych. Wcześniej w rodzinnym mieszkaniu w Ostrowcu zastrzelił ojca, matkę i 21-letnią siostrę. Napastnika powstrzymali policjanci, którzy postrzelili go w wymianie ognia. Michał Oksiński zmarł w szpitalu 9 listopada nad ranem.

Zamachowiec nie zostawił żadnego listu ani przesłania, które tłumaczyłoby jego decyzję, która spowodowała, że zabijał z premedytacją. Potwierdził to sam Żurek, a prokuratura nie znalazła takiego dokumentu ani przy sprawcy, ani w zabezpieczonym sejfie. Dlatego każdą hipotezę o motywie śledczy budują wyłącznie z pośrednich śladów: historii przeglądania stron, symboli w pokoju, napisów w szafce w pracy i relacji znajomych.

Reklama

Kim był 24-latek, opisujemy w tekście o życiorysie Michała Oksińskiego. Tutaj zbieramy wszystko, co do 19 listopada 2026 r. publicznie powiedziano o tym, czym się kierował.

Żurek o motywie: sześć wypowiedzi w dziewięć dni

Prokurator generalny wypowiadał się o motywie zamachowca w telewizji, w radiu, na konferencji prasowej i na X. Zestawienie pokazuje, jak zmieniał się akcent.

Data i miejsce Co Waldemar Żurek powiedział o motywie
8 listopada, wpis na X sprawca działał w celu poważnego zastraszenia wielu osób, stąd kwalifikacja terrorystyczna
8 listopada, TVP „mamy pewne dowody”, ale za wcześnie na motyw; nie można wykluczyć motywów rodzinnych
9 listopada, Radio ZET rosyjski trop „nie został wykluczony”; sprawca wygląda na „samotnego wilka”; brak „jasno sprecyzowanej tezy”
10 listopada, Radio Kraków „bardzo silny wątek prawicowego ekstremizmu”, strony o Breiviku, flaga Gadsdena, zaburzenia psychiczne jako ważny motyw
10 listopada, konferencja prasowa dwie główne hipotezy: skrajnie prawicowy ekstremizm i fascynacja seryjnymi zabójcami
16 listopada, TVN24 nośniki są odczytywane, potrwa to miesiące; „motyw może być zupełnie jeszcze inny”
Wypowiedzi ministra sprawiedliwości o motywie zamachowca z Krakowa. Źródło: wypowiedzi publiczne Waldemara Żurka, 8-16 listopada 2026 r.

8 listopada: kwalifikacja terrorystyczna i „pewne dowody”

Dzień po zamachu prokurator z małopolskiego wydziału zamiejscowego Prokuratury Krajowej ds. Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji wszczął śledztwo. Objęło ono zarówno strzelaninę w Krakowie, jak i zabójstwo trzech osób w Ostrowcu. Żurek wyjaśnił na X, dlaczego atak zakwalifikowano jako przestępstwo o charakterze terrorystycznym.

Wieczorem minister pojawił się na antenie TVP. Przyznał, że na motywy jest za wcześnie, i odmówił ujawnienia szczegółów.

Reklama

Nie chcę ujawniać materiałów z postępowania, ale mamy pewne dowody, które rzucają głębsze światło na cały ten dramat.

Waldemar Żurek, minister sprawiedliwości i prokurator generalny, TVP, 8 listopada 2026 r.

W tej samej rozmowie Żurek powiedział, że nie można wykluczyć motywów rodzinnych, a sprawca „z bardzo dużym prawdopodobieństwem” działał w pojedynkę. Nie poparł przy tym tezy szefa MSWiA Marcina Kierwińskiego, który już 7 listopada wieczorem mówił, że zamachowiec „miał poglądy bardzo, bardzo radykalne” i był zafascynowany ideologiami skrajnie prawicowymi. Więcej o tej wypowiedzi piszemy w tekście Żurek o masakrze w Krakowie: mamy dowody.

9 listopada: „samotny wilk” i rosyjski trop

W Radiu ZET Żurek po raz pierwszy wspomniał o możliwym udziale obcych służb. Zastrzegł, że to jedynie wątek do sprawdzenia, i zarazem przyznał, że prokuratura nie ma jeszcze tezy co do przyczyny zamachu.

W tym momencie nie mamy jeszcze jasno sprecyzowanej tezy, jaka była przyczyna zamachu.

Waldemar Żurek, minister sprawiedliwości, Radio ZET, 9 listopada 2026 r.

Według ministra nic nie wskazywało na działanie w grupie, a Oksiński wyglądał na tzw. samotnego wilka. Szczegóły tej rozmowy opisujemy w tekście o rosyjskim tropie w sprawie zamachu.

Reklama

Tego samego dnia rzecznik Prokuratury Krajowej prok. Przemysław Nowak powiedział na konferencji prasowej, że w pokoju Oksińskiego nie znaleziono oczywistej symboliki kojarzonej ze skrajną prawicą ani lewicą. Na ścianie wisiała flaga Gadsdena, czyli osiemnastowieczna amerykańska flaga z grzechotnikiem na żółtym tle. Nowak zaznaczył, że ten symbol ma różne znaczenia i nie łączy się powszechnie z ekstremizmem, a na kategoryczne mówienie o motywach, inspiracji czy ideologii jest za wcześnie. Historię tego symbolu wyjaśniamy w tekście Flaga Gadsdena w pokoju Michała Oksińskiego.

10 listopada: Breivik i „bardzo silny wątek”

Dzień po słowach rzecznika prokuratury Żurek przedstawił w Radiu Kraków zupełnie inny obraz. Powiedział, że służby mają dostęp do komputera sprawcy i widać na nim odwiedzanie stron poświęconych Andersowi Breivikowi, norweskiemu terroryście, który w 2011 r. zabił 77 osób.

Jest bardzo silny wątek tego prawicowego ekstremizmu.

Waldemar Żurek, minister sprawiedliwości, Radio Kraków, 10 listopada 2026 r.

Minister uznał, że flaga z grzechotnikiem „też daje służbom i prokuraturze jakiś sygnał”, a to, co w pierwszych godzinach komunikował Kierwiński, „znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym”. W tej samej rozmowie dodał jednak, że „bardzo ważnym motywem jest też kwestia zaburzeń psychicznych”. Zapowiedział także badanie otoczenia sprawcy pod kątem powiązań z nurtami politycznymi, w tym udziału jego zamordowanej rodziny w życiu społeczno-politycznym. Po chwili sam przyznał, że członkostwo w komisjach wyborczych „to jest zbyt mało, żeby tutaj wskazywać jednoznaczną tezę”. Ten wątek opisujemy w tekście Żurek bada poglądy rodziny Michała Oksińskiego.

Reklama

Na popołudniowej konferencji prasowej minister mówił już o dwóch głównych hipotezach śledztwa: skrajnie prawicowym ekstremizmie i fascynacji seryjnymi zabójcami, których Oksiński mógł chcieć naśladować. Ujawnił, że służby zabezpieczyły szafkę sprawcy w zakładzie pracy, a znajdujące się na niej inskrypcje i napisy odkodowują służby specjalne. Dodał, że atak być może był planowany z dużym wyprzedzeniem.

Czytaj również: Żurek sięga po Breivika ws. zamachu w Krakowie. „Wątek prawicowego ekstremizmu”

16 listopada: „motyw może być zupełnie jeszcze inny”

Tydzień później, w „Faktach po Faktach” w TVN24, Żurek znów mówił o inspiracji Breivikiem i o fladze, którą kojarzy z prawicowymi milicjami atakującymi Kapitol. Tym razem zakończył jednak zastrzeżeniem. Zabezpieczone nośniki są odczytywane stopniowo, odczytanie telefonów potrwa, a analiza ma zająć miesiące i wymagać opinii biegłych.

Ale motyw może być zupełnie jeszcze inny. Musimy się uzbroić w cierpliwość.

Waldemar Żurek, minister sprawiedliwości, TVN24, 16 listopada 2026 r.

Co ustaliła prokuratura: Breivik to nie jedyny trop

Prokuratura nie potwierdziła, by Oksiński interesował się wyłącznie skrajną prawicą. Prok. Eryk Stasielak, naczelnik małopolskiego wydziału zamiejscowego Prokuratury Krajowej, przekazał 10 listopada, że na komputerze sprawcy były też materiały o sprawcach masowych zabójstw w USA. Uwagę śledczych zwrócił zwłaszcza atak w Isla Vista koło Santa Barbara z maja 2014 r., w którym 22-latek strzelał do przypadkowych ludzi z samochodu. Prokuratura sprawdza, czy ta fascynacja wpłynęła na przygotowanie zamachu w Krakowie.

Z ustaleń krakowskiej policji wynika, że Oksiński w ostatnich tygodniach przed atakiem szukał w sieci informacji nie tylko o Breiviku, ale także o Charlesie Mansonie i Tedzie Kaczynskim, czyli „Unabomberze”. To postacie o skrajnie różnych poglądach i pobudkach. Według ustaleń Wirtualnej Polski 24-latek współtworzył w grze komputerowej scenariusze ataków terrorystycznych, śledził konta gloryfikujące Adolfa Hitlera, a w sieci publikował żarty o papieżu, Kościele, ruchu LGBT oraz politykach lewicy i prawicy. Prokuratura tych doniesień nie potwierdziła. Szczegóły opisujemy w tekście o wirtualnych zamachach w grze.

Śledczy wciąż czekają na pełny odczyt czterech telefonów znalezionych w samochodzie. Z większości urządzeń dane już zgrano, ale jeden telefon zaszyfrował się po rozładowaniu baterii. Tło tego problemu wyjaśniamy w tekście o telefonach zamachowca z Krakowa.

Odpowiedzi nie przyniósł też sejf z rodzinnego lokalu w Ostrowcu. Prok. Stasielak poinformował 18 listopada, że znaleziono w nim kolejną amunicję i przedmioty nieistotne dla sprawy, ale nic, co wskazywałoby na motyw.

W sejfie nie odkryto natomiast niczego, co mogłoby wskazywać na motywy działania sprawcy.

prok. Eryk Stasielak, naczelnik małopolskiego wydziału zamiejscowego Prokuratury Krajowej, 18 listopada 2026 r.

Więcej o zawartości sejfu i ponad 100 strzałach oddanych przez sprawcę w tekście Sejf zamachowca z Krakowa otwarty.

Siemoniak: motyw nie musi być ideologiczny

Najdalej od tezy o prawicowym ekstremizmie odszedł minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak. W rozmowie z „Rzeczpospolitą” 16 listopada powiedział, że według informacji od prokuratora generalnego Oksiński interesował się masowymi morderstwami i ich sprawcami, co „niekoniecznie musi mieć podłoże ideologiczne”. Przywołał pojęcie przemocy nihilistycznej, opisywane przez FBI, czyli przemocy niewynikającej z konkretnej ideologii. Jak dodał, taka przemoc znajduje potem naśladowców, a sprzyjają temu media społecznościowe i darknet.

Siemoniak dodał, że według wstępnych informacji nie dostrzeżono wpływu nikogo z zewnątrz, a do służb przed atakiem nie docierały żadne niepokojące sygnały o 24-latku. Według prokuratury sprawca strzelaniny w Krakowie miał przy sobie i w samochodzie dwa karabiny AR-15, dwa pistolety i około 500 sztuk amunicji. Taki arsenał wskazuje zdaniem Siemoniaka na działanie zaplanowane, nie impulsywne. Zastrzegł przy tym, że śledczy mogą odtworzyć życie sprawcy, ale „nie dojdą do tego, co się działo w jego głowie”.

Dlaczego zamach jest terrorystyczny, skoro motywu nie ustalono?

Kwalifikacja przyjęta przez prokuraturę 8 listopada 2026 r. oznacza, że zamach w Krakowie uznano za terrorystyczny, zanim ustalono, czym kierował się sprawca. Przestępstwo o charakterze terrorystycznym to w polskim prawie czyn zagrożony karą co najmniej 5 lat pozbawienia wolności, popełniony w jednym z trzech celów: poważnego zastraszenia wielu osób, zmuszenia organu władzy do określonego działania albo wywołania poważnych zakłóceń w ustroju lub gospodarce państwa.

Definicję zawiera art. 115 § 20 Kodeksu karnego z 6 czerwca 1997 r.. Przepis mówi o celu sprawcy, a nie o jego poglądach. Do uznania czynu za terrorystyczny nie trzeba więc wykazywać ideologii, wystarczy, że sprawca chciał poważnie zastraszyć wiele osób. Właśnie na tę przesłankę powołała się prokuratura, opisując atak z Rynku Głównego.

Śmierć podejrzanego jest z kolei w Kodeksie postępowania karnego przesłanką umorzenia postępowania (art. 17 § 1 pkt 5). Żurek zapowiedział 10 listopada w Radiu Kraków, że prokuratura i tak prowadzi śledztwo szerzej: sprawdza, jakie Oksiński miał kontakty, czy działał sam i co go inspirowało.

Czytaj również: Zamach w Krakowie 7 listopada 2026. Kalendarium, ofiary, sprawca, śledztwo

Najczęstsze pytania

Ile lat miał Michał Oksiński?

Michał Oksiński miał 24 lata. Urodził się w 2002 r., mieszkał z rodzicami w Ostrowcu Świętokrzyskim i pracował jako tokarz. Od stycznia 2026 r. miał pozwolenie na broń do celów sportowych, które według prokuratury uprawniało go do posiadania 10 sztuk broni palnej. Zmarł 9 listopada 2026 r. w krakowskim szpitalu po postrzale przez policjantów.

Czy Michał Oksiński zostawił manifest?

Michał Oksiński nie zostawił manifestu, listu ani nagrania, które wyjaśniałoby jego motyw. Potwierdzili to minister sprawiedliwości Waldemar Żurek i prokuratura. Śledczy odtwarzają jego pobudki z historii przeglądania stron, symboli znalezionych w pokoju, napisów w szafce w pracy, zawartości telefonów oraz zeznań osób, które go znały.

Czy zamachowiec z Krakowa działał sam?

Według dotychczasowych ustaleń zamachowiec z Krakowa działał sam. Minister Waldemar Żurek mówił 8 listopada, że z bardzo dużym prawdopodobieństwem był to samotny sprawca, a minister Tomasz Siemoniak 16 listopada przekazał, że wstępnie nie dostrzeżono wpływu nikogo z zewnątrz. Prokuratura nadal sprawdza jego kontakty i otoczenie.

Czy Oksiński był skrajnie prawicowy?

Prokuratura nie przesądziła, czy Oksiński miał skrajnie prawicowe poglądy. Waldemar Żurek mówił o „bardzo silnym wątku prawicowego ekstremizmu”, ale rzecznik Prokuratury Krajowej prok. Przemysław Nowak stwierdził, że w pokoju sprawcy nie było oczywistej symboliki, a na ustalenie ideologii jest za wcześnie. Śledczy badają też fascynację masowymi mordercami o różnych poglądach.

Źródła: Prokuratura Krajowa, Radio Kraków. Opracowanie: Nasza Polska.

Cykl

Tagi

Udostępnij
Reklama
Najnowsze

Żurek odsunął prokurator Beatę Marczak. Ostatnia od Ziobry zawieszona na pół roku

Żołnierz na granicy strzelał, by zatrzymać migrantów. Sąd uchylił uniewinnienie Karola Szczepańskiego

Rosyjska rakieta Ch-101 znów spadła w Polsce. Jakie możliwości ma pocisk z Nowego Lipowca

Rosyjskie rakiety spadają na Polskę. Tusk obiecywał: „Każdy wrogi dron skończy tak samo”

120 mld zł na bagna i motyle. Plan Hennig-Kloski uderza w polskie lasy, a szpitale toną w długach

Wyciek danych z Autopay. Hakerzy mogli zdobyć dane kart, banki blokują karty klientów

Sejf zamachowca z Krakowa otwarty. Michał Oksiński oddał ponad 100 strzałów

Braun stanie przed sądem za akcję wobec Gizeli Jagielskiej. Grozi mu do 5 lat więzienia

Inne kategorie
Reklama
Reklama

Czytaj także