Herbatka z pokrzywy wycofana ze sklepów: Główny Inspektorat Sanitarny ostrzegł 10 września 2026 r. przed partią L 0036 produktu „Pokrzywa. Herbatka ziołowa” marki Zielnik Polski, który wyprodukowała spółka „Herbapol-Lublin” S.A. z Lublina. W suszu stwierdzono przekroczenie najwyższego dopuszczalnego poziomu alkaloidów pirolizydynowych, czyli naturalnych toksyn roślinnych uszkadzających wątrobę.
GIS ostrzega przed partią L 0036 herbatki z pokrzywy
Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej wykryły przekroczenie limitu alkaloidów pirolizydynowych w jednej partii herbatki ziołowej z pokrzywy. Zgodnie z oceną ekspertów Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – Państwowego Instytutu Badawczego herbata z pokrzywy z tej partii zagraża zdrowiu. Na tej podstawie Główny Inspektorat Sanitarny opublikował ostrzeżenie publiczne dotyczące żywności. Producent uruchomił dobrowolne wycofanie produktu z rynku.
Spożycie produktu o wskazanym numerze partii może stanowić istotne zagrożenie dla zdrowia konsumentów.
Komunikat prasowy, Główny Inspektorat Sanitarny, 10 września 2026 r.
#Ostrzeżenie publiczne dotyczące żywności: alkaloidy pirolizydynowe w określonej partii herbatki ziołowej z pokrzywy
Główny Inspektorat Sanitarny (@GIS_gov) 10 września 2026
Ten produkt Herbapolu-Lublin trzeba odłożyć
Ostrzeżenie obejmuje wyłącznie jedno oznaczenie na opakowaniu. Kto ma w kuchni to samo pudełko z inną partią, nie jest objęty komunikatem.
- nazwa produktu: Pokrzywa. Herbatka ziołowa, Zielnik Polski, 20 torebek
- numer partii: L 0036
- data minimalnej trwałości: 01.2028
- producent: „Herbapol-Lublin” S.A., ul. Diamentowa 25, 20-471 Lublin
Zalecenie inspekcji jest jednoznaczne: nie zaparzać i nie pić naparu z tej partii. Produkt można oddać do sklepu albo wyrzucić. Procedurę wycofania prowadzi sam producent, cała partia L 0036 zostaje wycofana z obrotu, a Państwowa Inspekcja Sanitarna prowadzi w tej sprawie postępowanie wyjaśniające we współpracy ze spółką.
Czego Główny Inspektorat Sanitarny w komunikacie nie podał
GIS nie podał w komunikacie zmierzonego stężenia alkaloidów ani informacji, o ile przekroczono limit. Nie ma w nim liczby opakowań, które trafiły do sprzedaży, nazw sieci handlowych ani daty, w której partia weszła na rynek. Konsument dostaje więc sygnał ostrzegawczy bez skali zdarzenia, a susz z terminem 01.2028 mógł stać na półkach przez kilkanaście miesięcy.
W dniu publikacji tego tekstu na stronie internetowej Herbapolu-Lublin nie było komunikatu o partii L 0036 ani oświadczenia w sprawie alkaloidów. Spółka nie odniosła się publicznie do ostrzeżenia. Kieruje nią prezes Evangelos Evangelou, powołany 18 marca 2015 r. Firma z Lublina sprzedaje herbaty, syropy, napoje i dżemy pod markami Herbapol, Zielnik Polski, Big-Active i Zioła Mnicha. To nie jest ta sama spółka co Krakowskie Zakłady Zielarskie „Herbapol” S.A. – marka należy do kilku niezależnych przedsiębiorstw z osobnymi zarządami.
Czym są alkaloidy pirolizydynowe i co robią z wątrobą
Alkaloidy pirolizydynowe to grupa ponad 500 naturalnych związków, które rośliny wytwarzają jako obronę przed roślinożercami. Zawiera je około 6 tys. gatunków, czyli mniej więcej 3 proc. roślin kwiatowych – między innymi żywokost, podbiał, ogórecznik i lepiężnik. Do herbat ziołowych trafiają przez przypadek, gdy razem z uprawianym ziołem zebrane zostaną chwasty z tych rodzin.
Toksyczność ujawnia się dopiero w organizmie. Wątroba przetwarza te związki przy udziale enzymów cytochromu P450 i dopiero wtedy powstają formy uszkadzające komórki oraz DNA. Przy dużych dawkach opisano zespół niedrożności zatok wątrobowych, czyli zarastanie drobnych naczyń narządu. Część alkaloidów jest genotoksyczna i mutagenna, dlatego prawo żywnościowe nie wyznacza dla nich dawki bezpiecznej, tylko limit techniczny. Tym różnią się od trwałych zanieczyszczeń przemysłowych, takich jak związki PFAS we krwi, które organizm gromadzi latami.
Najwyższe dopuszczalne poziomy wprowadziło rozporządzenie Komisji (UE) 2020/2040 z 11 grudnia 2020 r., stosowane od 1 lipca 2022 r., a dziś limity te znajdują się w rozporządzeniu Komisji (UE) 2023/915. Osobne, najostrzejsze progi obowiązują dla herbatek przeznaczonych dla niemowląt i małych dzieci. Przekroczenie limitu oznacza, że partia nie może być w obrocie, niezależnie od tego, czy ktokolwiek zachorował.
Czwarte ostrzeżenie o pokrzywie i ziołach w niespełna dwa lata
Partia L 0036 nie jest odosobnionym przypadkiem. Ten sam powód – przekroczony limit alkaloidów pirolizydynowych – stał za trzema wcześniejszymi ostrzeżeniami publicznymi Głównego Inspektoratu Sanitarnego dotyczącymi herbatek ziołowych.
| Data ostrzeżenia | Produkt | Podmiot |
|---|---|---|
| 14 stycznia 2025 r. | BI-FIX pokrzywa, herbatka ziołowa | Bifix Wojciech Piasecki sp.j., Górki Małe |
| 17 stycznia 2025 r. | pokrzywa fix, Nasze Zioła, 30 g | Natura Wita sp. z o.o., Pińczów |
| 13 maja 2026 r. | Herbatka fix na brzuszek dziecka | Krakowskie Zakłady Zielarskie „Herbapol” S.A. |
| 10 września 2026 r. | Pokrzywa. Herbatka ziołowa, Zielnik Polski | „Herbapol-Lublin” S.A. |
Wniosek z tej listy jest prosty: w niespełna dwa lata susz ziołowy z przekroczonym limitem tej samej grupy toksyn trafił do sklepów w czterech przypadkach, a dwa z tych produktów nosiły nazwę Herbapol. Spółkę z Lublina i Krakowskie Zakłady Zielarskie łączy wyłącznie marka, bo są to odrębne przedsiębiorstwa z osobnymi właścicielami i zarządami. Pokrzywa wraca w tym zestawieniu trzy razy. Zanieczyszczenie wychodzi na jaw dopiero na etapie kontroli gotowego produktu, a więc już po tym, jak susz trafił do sklepów.
Co dalej z partią L 0036
Państwowa Inspekcja Sanitarna zapowiedziała postępowanie wyjaśniające we współpracy z producentem. Takie postępowanie ustala, skąd pochodził surowiec, ile opakowań z zakwestionowanej partii trafiło do obrotu i czy kontrola wewnętrzna producenta zadziałała. Inspekcja nie podała terminu jego zakończenia.
Najczęstsze pytania
Jak sprawdzić, czy moja herbatka z pokrzywy jest wycofana?
Numer partii i data minimalnej trwałości znajdują się na kartoniku, zwykle na bocznej klapce albo na spodzie opakowania. Ostrzeżenie publiczne dotyczy wyłącznie numeru partii L 0036 z datą 01.2028 na produkcie Pokrzywa. Herbatka ziołowa, Zielnik Polski, 20 torebek. Inne partie i inne herbatki tej marki nie są objęte komunikatem.
Piłem tę herbatę – czy powinienem iść do lekarza?
Główny Inspektorat Sanitarny nie wydał zalecenia badań dla osób, które spożyły produkt, i nie podał informacji o zgłoszonych przypadkach zachorowań. Ryzyko związane z alkaloidami pirolizydynowymi rośnie wraz z długością narażenia, a nie po pojedynczym naparze. Niepokojące objawy ze strony wątroby, takie jak ból w prawym podżebrzu, żółtaczka czy ciemny mocz, są powodem do kontaktu z lekarzem.
Czy sklep musi przyjąć zwrot wycofanej herbatki?
Wycofanie z rynku prowadzi producent i to on odpowiada za odebranie zakwestionowanej partii z sieci handlowych. GIS zaleca konsumentom, że produktu o tym numerze partii nie należy spożywać. Zasady przyjmowania zwrotów od klientów ustala sam producent wspólnie ze sklepami, a komunikat inspekcji ich nie opisuje.
Źródło: Główny Inspektorat Sanitarny, ostrzeżenie publiczne dotyczące żywności, 10 września 2026 r.; zero.pl
