Lekarze dentyści wystawili w 2025 r. 19 548 recept na leki z semaglutydem, czyli substancją czynną Ozempicu ,to ponad 53 recepty dziennie. Recepta na Ozempic od dentysty przestała być wyjątkiem, a Narodowy Fundusz Zdrowia sprawdza tylko te refundowane, czyli co ósmą. Tak wynika z danych NFZ, do których dotarła Wirtualna Polska.
Dentyści i semaglutyd: 19 548 recept w 2025 roku
Z 19 548 recept wystawionych przez stomatologów w 2025 r. refundowanych było 2388, a pełnopłatnych 17 160. Pacjent z receptą pełnopłatną kupuje lek po pełnej cenie, bez dopłaty NFZ, i właśnie dlatego Fundusz takiej recepty nie widzi. Pod kontrolą jest więc 12,2 proc. tego, co dentyści przepisują.
W 2026 r. proporcja przesunęła się jeszcze bardziej, od stycznia do końca września dentyści wystawili 15 318 recept, z czego 1534 refundowane i 13 784 pełnopłatne.
Dane NFZ obejmują wszystkie preparaty z semaglutydem i nie rozróżniają ich nazw. Na rynku są trzy leki tego producenta, duńskiej firmy Novo Nordisk: Ozempic w zastrzykach na cukrzycę typu 2, Wegovy w zastrzykach zarejestrowany w leczeniu otyłości oraz Rybelsus w tabletkach na cukrzycę.
Recepty na Ozempic od dentystów: 2026 rok bije poprzedni
Średnio dentyści wystawiali w 2026 r. 1702 recepty miesięcznie, a w 2025 r. 1629. To wzrost o 4,5 proc. Do wyrównania wyniku z całego 2025 r. brakuje 4230 recept, czyli mniej, niż stomatolodzy wypisują w trzy miesiące przy tegorocznym tempie.
| Okres | Recepty ogółem, szt. | Refundowane, szt. | Pełnopłatne, szt. | Udział pełnopłatnych, proc. |
|---|---|---|---|---|
| 2025 r. | 19 548 | 2388 | 17 160 | 87,8 |
| styczeń – wrzesień 2026 r. | 15 318 | 1534 | 13 784 | 90,0 |
Refundowanych recept ubywa. W 2025 r. dentyści wypisywali ich średnio 199 miesięcznie, w 2026 r. 170. Rośnie wyłącznie ta część, której NFZ nie kontroluje.
Siedem kontroli NFZ, za każdym razem nieprawidłowości
NFZ siedem razy sprawdzał refundowane recepty na leki przeciwcukrzycowe wystawiane przez dentystów i za każdym razem znalazł nieprawidłowości. Dwie kontrole z lat 2020-2026 zakończyły się w 2025 r. oceną negatywną i karami 37 165 zł oraz 33 937 zł, łącznie 71 102 zł, nałożonymi na lekarzy i placówki. W pięciu postępowaniach sprawdzających z lat 2024-2026 kary wyniosły od 937 zł do 5173 zł.
Rzecznik NFZ Jakub Gołąb wskazał, że lek przepisany przez dentystę powinien pozostawać w ścisłym związku z leczeniem stomatologicznym. Fundusz odwołuje się do ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, która zakres pracy dentysty wyznacza chorobami zębów, jamy ustnej, części twarzowej czaszki i okolic przyległych.
Fundusz już w kwietniu 2023 r. ostrzegał, że Ozempic jest przepisywany poza wskazaniami refundacyjnymi, a jego dostępność w aptekach dla chorych na cukrzycę typu 2 spadła od początku 2022 r. o kilkadziesiąt procent. W komunikacie Problem z dostępnością leków dla cukrzyków. NFZ pilnie reaguje zapowiedział kontrole i przypomniał, że długofalowe skutki stosowania leku u osób bez cukrzycy i bez otyłości nie są znane.
Ministerstwo Zdrowia: dentysta może przepisać każdy lek
Ministerstwo Zdrowia stoi na innym stanowisku niż NFZ. Resort potwierdził, że przepisy nie zawierają listy leków zastrzeżonych dla lekarzy albo dla dentystów, więc każdy lekarz, także dentysta, może przepisać dowolny lek. Rozpoznanie, wybór leku i dawki należą do lekarza, a decyzja ma pozostawać w bezpośrednim związku z celem diagnostycznym lub leczniczym.
Ministerstwo przypomniało też, że lekarz może wystawić receptę dla siebie i dla rodziny: małżonka, partnera, krewnych i powinowatych, łącznie z kuzynostwem. Także taka recepta musi wynikać z rozpoznanego problemu zdrowotnego.
Diabetolodzy podzieleni w ocenie
Prof. Krzysztof Strojek, krajowy konsultant w dziedzinie diabetologii i kierownik Oddziału Chorób Wewnętrznych i Diabetologii w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu, nie widzi problemu w receptach od dentystów. Ocenia, że Ozempic jest lekiem bezpiecznym, a dentyści mają prawo go przepisywać.
Dr hab. Piotr Dziemidok, konsultant wojewódzki w dziedzinie diabetologii na Lubelszczyźnie i kierownik Kliniki Diabetologii Instytutu Medycyny Wsi w Lublinie, ostrzega przed leczeniem bez konsultacji ze specjalistą. Po odstawieniu leku choroba może wrócić. Osoby z otyłością odsyła do poradni diabetologicznych, endokrynologicznych i lekarzy rodzinnych, którzy leczą otyłość.
Diabetolog lek. Paweł Doczekalski podkreśla, że podstawą leczenia otyłości jest zmiana stylu życia i diety. Po odstawieniu leków z tej grupy masa ciała może wrócić, bo terapia niesie wysokie ryzyko efektu jojo.
Kto może przepisać Ozempic
Dane o receptach od stomatologów pokazują, że w praktyce o dostępie do semaglutydu decyduje dziś prawo wykonywania zawodu, a nie specjalizacja lekarza. Lek Ozempic jest wydawany na receptę, a wystawić ją może każdy lekarz i lekarz dentysta z prawem wykonywania zawodu, bo przepisy nie zawierają listy leków zastrzeżonych dla określonej specjalności. Bez recepty leku w aptece kupić nie można. Oczywiście pojawia się zasadnicze pytanie o etykę stomatologów wystawiających recepty, które nie dotyczą bezpośrednio ich zawodu.
Recepta na Ozempic: granice zawodu dentysty
Granice wyznacza zakres zawodu. Art. 2 ust. 2 ustawy z 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 37) stanowi, że wykonywanie zawodu lekarza dentysty polega na udzielaniu świadczeń „w zakresie chorób zębów, jamy ustnej, części twarzowej czaszki oraz okolic przyległych”. Na tę granicę powołuje się NFZ, gdy ocenia recepty refundowane. Ta sama ustawa pozwala lekarzom i dentystom wykonywać czynności zawodowe także za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, dlatego e-recepta na Ozempic może być wystawiona po konsultacji lekarskiej online.
Refundacja tylko w cukrzycy typu 2
Ozempic jest refundowany wyłącznie we wskazaniu cukrzyca typu 2, u pacjentów spełniających kryteria wykazu leków refundowanych ogłaszanego w obwieszczeniu ministra zdrowia: dotyczące stężenia hemoglobiny glikowanej HbA1c, wskaźnika masy ciała BMI i bardzo wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego. Osoba bez cukrzycy typu 2 może dostać receptę tylko pełnopłatną i płaci za lek sama.
Najczęstsze pytania
Czy dentysta może przepisać Ozempic?
Dentysta może przepisać Ozempic, bo przepisy nie zawierają listy leków zastrzeżonych dla lekarzy albo dla stomatologów. Ministerstwo Zdrowia wymaga jednak, by recepta pozostawała w bezpośrednim związku z celem diagnostycznym lub leczniczym, a NFZ oczekuje związku z leczeniem stomatologicznym. W 2025 r. dentyści wystawili 19 548 recept na leki z semaglutydem.
Czy Ozempic jest refundowany przy odchudzaniu?
Ozempic nie jest refundowany przy odchudzaniu. Refundacja obejmuje wyłącznie chorych na cukrzycę typu 2, którzy spełniają kryteria z wykazu Ministra Zdrowia, dotyczące między innymi poziomu HbA1c, BMI i ryzyka sercowo-naczyniowego. Pozostali pacjenci płacą pełną cenę, a takich recept NFZ nie kontroluje.
Ile recept na Ozempic wystawiają dentyści?
Według danych Narodowego Funduszu Zdrowia dentyści wystawili w 2025 r. 19 548 recept na leki z semaglutydem, a od stycznia do września 2026 r. 15 318. Pełnopłatne stanowiły odpowiednio 87,8 proc. i 90 proc. Dane obejmują Ozempic, Wegovy i Rybelsus, bo NFZ nie rozróżnia preparatów.
Jak zdobyć receptę na Ozempic?
Receptę na Ozempic wystawia lekarz albo lekarz dentysta po konsultacji lekarskiej, także prowadzonej online, bo ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty dopuszcza pracę przez systemy teleinformatyczne. Receptę refundowaną dostanie tylko chory na cukrzycę typu 2, który spełnia kryteria wykazu Ministra Zdrowia. Pozostali pacjenci dostają e-receptę pełnopłatną.
Czy NFZ karze dentystów za recepty na Ozempic?
NFZ karze dentystów za nieprawidłowe recepty refundowane. Dwie kontrole zakończone w 2025 r. przyniosły kary 37 165 zł i 33 937 zł, a w pięciu postępowaniach sprawdzających z lat 2024-2026 kary wyniosły od 937 zł do 5173 zł. Recept pełnopłatnych Fundusz nie sprawdza.
