Michał Sopiński, odwołany rektor-komendant Akademii Wymiaru Sprawiedliwości, przegrał przed sądami administracyjnymi czwarty raz z rzędu. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił jego wniosek o rozstrzygnięcie, kto mógł go zdymisjonować: minister sprawiedliwości czy senat uczelni. Waldemar Żurek ogłosił koniec sprawy, choć żaden sąd nie ocenił jeszcze, czy samo odwołanie było zgodne z prawem.
Michał Sopiński przegrywa w NSA i WSA
Od lipca do listopada 2026 r. sądy administracyjne wydały cztery postanowienia w sporze o władzę w Akademii Wymiaru Sprawiedliwości (AWS) i każde z nich zapadło po myśli Ministerstwa Sprawiedliwości. Najważniejsze jest ostatnie z Naczelnego Sądu Administracyjnego: 13 listopada 2026 r. NSA odrzucił wniosek Sopińskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość (sygn. III OW 26/26). Ministerstwo przekonywało, że między ministrem a senatem nie było rzeczywistego sporu kompetencyjnego, a jedynie różnica w wykładni przepisów.
3 dni później, 16 listopada, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę senatu AWS na rozstrzygnięcie nadzorcze ministra. Chodziło o uchwałę senatu z 25 marca 2026 r., w której uczelniane gremium uznało się za jedyny organ uprawniony do powoływania i odwoływania rektora-komendanta. Minister stwierdził nieważność tej uchwały w całości, a sąd uznał, że senat nie ma własnego interesu prawnego, by to rozstrzygnięcie zaskarżyć.
| Data postanowienia | Sąd i sygnatura | Czego dotyczyło | Rozstrzygnięcie |
|---|---|---|---|
| 10 lipca 2026 r. | WSA w Warszawie, I SA/Wa 1236/26 | skarga Sopińskiego na zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie odwołania | skarga odrzucona, postanowienie prawomocne |
| 2 września 2026 r. | WSA w Warszawie, I SA/Wa 1827/26 | skarga na decyzję ministra z 28 maja 2026 r. o odwołaniu rektora | skarga odrzucona jako przedwczesna |
| 13 listopada 2026 r. | NSA, III OW 26/26 | wniosek Sopińskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość | wniosek odrzucony |
| 16 listopada 2026 r. | WSA w Warszawie, I SA/Wa 1374/26 | skarga senatu AWS na rozstrzygnięcie nadzorcze ministra | skarga odrzucona |
Żurek: „Makao i po makale”
Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek, który jest też prokuratorem generalnym, skomentował postanowienia 19 listopada na platformie X, kilka godzin po publikacji komunikatu resortu.
Sądy administracyjne po raz czwarty z rzędu odrzucają manewry procesowe w sprawie odwołania Michała Sopińskiego z Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Nikt nie zamieni państwowej uczelni w prywatny folwark ani nie zablokuje decyzji administracyjnej obstrukcją prawną.
Od lipca do…
— Waldemar Żurek (@w_zurek) November 19, 2026
Żurek napisał, że sądy po raz czwarty odrzuciły „manewry procesowe” Sopińskiego i że nikt nie zamieni państwowej uczelni w prywatny folwark. Wpis zakończył karcianym powiedzeniem „Makao i po makale”, ogłaszając, że cztery przegrane z rzędu zamykają sprawę.
Sądy nie oceniły, czy odwołanie było legalne
Żadne z czterech postanowień nie rozstrzyga, czy minister zgodnie z prawem odwołał Sopińskiego. Wskazuje na to samo Ministerstwo Sprawiedliwości, które w komunikacie o rozstrzygnięciach sądów w sprawach AWS z 19 listopada podało, że wszystkie rozstrzygnięcia miały charakter procesowy, a sądy badały wyłącznie dopuszczalność skarg i wniosku. Wrześniowa skarga na odwołanie rektora została odrzucona tylko dlatego, że wpłynęła za wcześnie, bo wcześniej złożono wniosek o uzupełnienie decyzji.
Ostateczną decyzję w tej sprawie minister wydał 9 września 2026 r., utrzymując w mocy swoje rozstrzygnięcie z 28 maja. Sopiński zaskarżył ją do WSA w Warszawie 2 października 2026 r., domagając się jej uchylenia w całości albo stwierdzenia nieważności. To ta skarga dotyczy sedna sporu.
Odwołanie rektora-komendanta AWS i zwolnienie dyscyplinarne
Postępowanie w sprawie odwołania rektora minister wszczął w marcu 2026 r. Powołał się na art. 432 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, który pozwala odwołać rektora w razie rażącego lub uporczywego naruszania prawa. Według resortu zarzucane Sopińskiemu działania nie były pojedynczymi pomyłkami, lecz tworzyły ciągły wzorzec naruszania zasad praworządności i apolityczności.
Decyzję o odwołaniu Żurek wydał 28 maja 2026 r. Sopiński jej nie uznał, powołując się na zabezpieczenie wydane 27 maja przez Trybunał Konstytucyjny. Po decyzji ostatecznej z 9 września obowiązki rektora-komendanta objął dr hab. Sławomir Cudak, prof. AWS. Resort doręczył Sopińskiemu dokumenty za pośrednictwem funkcjonariuszy Służby Więziennej wysłanych do hotelu w Karpaczu, a 16 września p.o. rektora zwolnił go dyscyplinarnie. Razem z nim pracę stracili byli prorektorzy Mariusz Kuryłowicz i Iwona Lewandowska-Pierzynka oraz Kamila Chmiel.
Przejęcie uczelni przez ludzi ministra spotkało się z protestem polityków PiS. Posłanka Maria Kurowska prowadziła protest głodowy w budynku AWS, który opuściła dopiero po odcięciu prądu.
Sopiński: „nielegalne przejęcie” Akademii Wymiaru Sprawiedliwości
Sopiński od początku twierdzi, że minister nie miał prawa go odwołać, bo kompetencja należy do senatu uczelni. Doręczenie decyzji w Karpaczu uważa za fikcję.
Niewidzialne decyzje, przestępcze skutki!
Bardzo proszę o RT
Zgodnie z ujawnionymi przez @K_Stanowski nagraniami Anna Korwin-Piotrowska uważa awizowaną przesyłkę za dostarczoną.
To nic nowego. To samo było przy nielegalnym przejęciu Akademii Wymiaru Sprawiedliwości.
Żurek… pic.twitter.com/M9lnlexlMm
— Michał Sopiński (@michalsopinski) November 18, 2026
W tym wpisie z 18 listopada Sopiński napisał, że według notatek samych funkcjonariuszy Służby Więziennej, ujawnionych w czasie kontroli poselskiej, nie spotkali go oni i nie doręczyli mu żadnego dokumentu ani 9, ani 10 września, a mimo to ministerstwo uznało doręczenie za skuteczne.
Kim jest Michał Sopiński
Dr Michał Sopiński to 33-letni prawnik i nauczyciel akademicki, związany z Solidarną Polską, partią Zbigniewa Ziobry. Działał w tej partii, a w latach 2020-2022 pracował w Ministerstwie Sprawiedliwości jako zastępca dyrektora Departamentu Strategii i Funduszy Europejskich.
Ukończył prawo na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego (2017) oraz filologię francuską w ramach Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych UW (2016). Studiował też prawo na Uniwersytecie Paris-Descartes, a na Uniwersytecie w Poitiers uzyskał w 2018 r. tytuł Master 2 z europejskiego prawa handlowego, odpowiednik polskiego tytułu magistra. W 2016 r. został laureatem Diamentowego Grantu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, był też wielokrotnym stypendystą tego ministra i rektora Uniwersytetu Warszawskiego.
Rozprawę doktorską „Solidarystyczna wizja prawa i państwa w myśli Léona Duguit”, napisaną pod kierunkiem dr. hab. Tomasza Staweckiego, prof. UW, obronił z wyróżnieniem. Stopień doktora nauk prawnych Rada Dyscypliny Nauki Prawne UW nadała mu 23 maja 2022 r. W 2023 r. otrzymał stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców, a w 2024 r. stypendium NAWA im. Zawackiego na staż badawczy w New Bulgarian University.
Na rektora-komendanta Szkoły Wyższej Wymiaru Sprawiedliwości (SWWS) Sopiński został powołany 24 marca 2023 r. decyzją senatu uczelni, wcześniej był w niej prorektorem ds. rozwoju. Po przekształceniu szkoły w Akademię Wymiaru Sprawiedliwości minister sprawiedliwości powołał go od 1 września 2023 r. na pięcioletnią kadencję, która miała potrwać do 2028 r. Prywatnie Michał Sopiński jest żonaty i ma dwoje dzieci.
Najczęstsze pytania
Ile lat ma Michał Sopiński?
Michał Sopiński ma 33 lata. Funkcję rektora-komendanta uczelni kształcącej kadry Służby Więziennej objął w marcu 2023 r., a w maju 2026 r. minister sprawiedliwości Waldemar Żurek odwołał go z tego stanowiska.
Co to za uczelnia AWS?
Akademia Wymiaru Sprawiedliwości to publiczna uczelnia, która kształci kadry Służby Więziennej i podlega ministrowi sprawiedliwości. Powstała w 2018 r., za rządów Zbigniewa Ziobry w resorcie sprawiedliwości, jako Szkoła Wyższa Wymiaru Sprawiedliwości, a w 2023 r. przemianowano ją na Akademię.
Dlaczego Waldemar Żurek odwołał Michała Sopińskiego?
Minister sprawiedliwości powołał się na rażące i uporczywe naruszanie prawa przez rektora, czyli przesłankę z art. 432 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Resort zarzucał mu ciągły wzorzec naruszania zasad praworządności i apolityczności. Sopiński tych zarzutów nie przyjmuje i twierdzi, że minister nie miał kompetencji, by go odwołać.
Czy sąd uznał odwołanie Sopińskiego za zgodne z prawem?
Sąd nie wypowiedział się jeszcze w tej kwestii. Cztery postanowienia wydane od lipca do listopada 2026 r. miały charakter procesowy i dotyczyły wyłącznie dopuszczalności skarg oraz wniosku, co potwierdziło samo Ministerstwo Sprawiedliwości. Skarga Sopińskiego na ostateczną decyzję ministra trafiła do WSA w Warszawie 2 października 2026 r.


