„Wstyd i hańba”, „czarny dzień”, „w obronie internetowego ścieku”. Tak politycy rządzącej koalicji zareagowali na weto prezydenta do ustawy wdrażającej unijny akt o usługach cyfrowych (DSA). Karol Nawrocki po raz drugi nie zgodził się, aby o blokowaniu treści w internecie decydował urzędnik, a nie niezawisły sąd. Prawica przyjęła tę decyzję z ulgą i mówi wprost o zatrzymaniu cenzury przez głowę państwa. Mimo silnie emocjonalnych zarzutów ze strony rządu trudno o inne stwierdzenie niż to, że prezydent słusznie stanął po stronie wolności słowa.
Weto prezydenta w sprawie DSA. Co zatrzymał Nawrocki
W piątek 13 listopada prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę z 22 października 2026 r. o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw. Chodzi o drugą część regulacji, które wdrażają w Polsce unijny akt o usługach cyfrowych, czyli przepisy o tym, w jaki sposób państwo może blokować nielegalne treści w sieci. Wcześniej Nawrocki podpisał pierwszą część, która dotyczy powołania prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na koordynatora ds. usług cyfrowych. Te przepisy weszły w życie już 6 listopada.
Drugą część głowa państwa jednak zablokowała i było to już drugie weto w tej sprawie. Pierwsze weto prezydent zgłosił 9 stycznia 2026 r. do szerszego projektu. Po nim rząd zdecydował się rozdzielić przepisy na dwie ustawy. O tym, jak Sejm przyjmował obecną wersję, pisaliśmy w tekście o ustawie o blokowaniu treści w sieci, natomiast szczegóły piątkowej decyzji opisaliśmy w tekście o wecie do ustawy o DSA.
Decyzje Prezydenta RP Karola Nawrockiego w sprawie ustaw. pic.twitter.com/eKSHJ82MES
— Kancelaria Prezydenta RP (@prezydentpl) November 13, 2026
Co ustawa mogła zmienić w polskim internecie?
Rząd Tuska przedstawiał nowelizację jako narzędzie do walki z pedofilią, oszustwami i groźbami w sieci. Oczywiście, z tego typu rzeczami należy jak najbardziej walczyć. Problem w tym, że ustawa dawała administracji znacznie szersze uprawnienia. Z zawetowanej ustawy wynikało bowiem, że:
- nakazy blokowania treści miał co do zasady wydawać prezes UKE, czyli urzędnik, a nie sąd
- część decyzji miała podlegać natychmiastowemu wykonaniu, także na wniosek policji lub prokuratury
- katalog treści obejmował m.in. mowę nienawiści, czyli kategorię, którą bardzo łatwo naciągać
- blokada mogła objąć cały serwis, a nie tylko pojedynczy wpis
W praktyce oznaczało to, że portal informacyjny albo publicystyczny mógłby zniknąć z sieci wyłącznie przez jeden komentarz użytkownika, który zostałby uznany za nielegalny. Podkreślmy, że sąd mógłby ocenić taką decyzję dopiero w momencie, gdy szkoda już by się dokonała, czyli gdy czyjś serwis zniknąłby z sieci, bo ktoś uznałby go za niebezpieczny. Taki mechanizm tworzy mocne podwaliny pod cenzurę charakterystyczną dla państw totalitarnych. Ludzie musieliby skrajnie ograniczyć krytykę władzy w obawie, że urzędnik uzna ją za „nielegalną treść”. Tak było za czasów komuny, za którymi rządzący najwyraźniej bardzo tęsknią.
Nawrocki: „Wróciło widmo urzędnika cenzora”
Prezydent uzasadnił swoją decyzję w nagraniu opublikowanym przez Kancelarię. „Wróciło widmo urzędnika cenzora” – mówił. Jak podkreślił, „rolą urzędnika nie jest ferowanie wyroków o tym, czy dana treść była przestępstwem, czy nie”. Nawrocki przypomniał również, że po styczniowym wecie część przepisów faktycznie poprawiono, ale na końcowym etapie prac kontrowersyjne uprawnienia urzędników ponownie rozszerzono. Czyli koalicja, zamiast wykonać krok w tył po styczniowym wecie, postanowiła dokręcić śrubę wszystkim internautom jeszcze mocniej.
Zresztą sam prezydent nie pozostawił suchej nitki na sposobie, w jaki rząd forsował tę ustawę. Odniósł się do tego, że koalicja uzasadniała pośpiech październikowymi atakami nożowników w szkołach. „To było kolejne kłamstwo. Wykorzystano tragedię, zastosowano szantaż emocjonalny” – stwierdził. Dodał też, że nie mógł skierować tej ustawy do Trybunału Konstytucyjnego, ponieważ „dziś Trybunału nie ma. Trzeba go dopiero odbudować”. Z tego też powodu weto było jedyną możliwością, jaką w obecnej sytuacji miał Nawrocki.
Nie będę ulegał żadnym szantażom rządzących, tym bardziej jeśli zakładnikami ma być bezpieczeństwo i wolność.
Karol Nawrocki, prezydent RP
„Wstyd i hańba”. Rząd i KO oburzone wetem
W obozie władzy zawrzało. Premier Donald Tusk napisał na X: „Ochrona dzieci przed internetowymi przestępcami. Trudno wyobrazić sobie ważniejszą sprawę, która powinna łączyć ponad politycznymi podziałami. A jednak zawetował”. Później, podczas konferencji w samolocie z Dublina, dodał: „Jeśli chce toczyć wojnę z rządem kosztem polskich dzieci i polskiego bezpieczeństwa, to jest po prostu wstyd”. Nie da się tu nie zauważyć, że premier próbuje zwyczajnie zasłaniać się dobrem dzieci kosztem wolności słowa. Gołym okiem widać, że rząd Tuska próbuje za wszelką cenę uciszyć swoich krytyków, których nie brakuje. Ta ustawa mogłaby się okazać bardzo pomocna przy szybkim wyciszaniu wszystkich afer obozu rządzącego, które w ostatnich latach wyrastają jak grzyby po deszczu.
Ochrona dzieci przed internetowymi przestępcami. Trudno wyobrazić sobie ważniejszą sprawę, która powinna łączyć ponad politycznymi podziałami. A jednak zawetował.
— Donald Tusk (@donaldtusk) November 13, 2026
Jeszcze bardziej absurdalne stwierdzenie w sprawie weta Nawrockiego rzucił wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, czyli autor tej ustawy. „Piątek trzynastego. Czarny dzień dla bezpieczeństwa Polek i Polaków w internecie” – napisał. Jego zdaniem weto to „przyzwolenie na hejt, nienawiść i śmierć”. Wpis zakończył słowami: „Wstyd i hańba!”. Zapowiedział także, że resort przygotuje nową ustawę.
Do chóru polityków oburzonych, że ktoś może nie chcieć się zgodzić na ogólną cenzurę internetu, dołączyli kolejni członkowie koalicji:
- minister sprawiedliwości Waldemar Żurek: „Wetomat znów w akcji. Naprawdę kolejny raz? I znów pod fałszywym szyldem obrony wolności słowa?”
- minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska: „prezydent znowu stanął w obronie internetowego ścieku”
- rzecznik rządu Adam Szłapka: weto to „prezent dla oszustów i handlarzy ludźmi”
- wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski nazwał weto „skandalicznym”
- Katarzyna Lubnauer z KO: „przestępcy internetowi klaszczą prezydentowi”
W całym tym lamencie zabrakło jednego, czyli odpowiedzi na pytanie, dlaczego o tym, co jest przestępstwem, ma decydować urzędnik, a nie sąd.
Prawica: „Weto dla cenzury!”
Zupełnie inaczej decyzję prezydenta przyjęła opozycja. „Bardzo dobra decyzja Prezydenta (…)! WETO dla cenzury!” – napisał na X były premier Mateusz Morawiecki. Dodał, że „bezpieczeństwo nie może być pretekstem do zamykania Polakom ust”.
Bardzo dobra decyzja Prezydenta @NawrockiKn!
WETO dla cenzury!@RozwojPlus głosował PRZECIW tej ustawie. Szkoda, że części prawicy zabrakło odwagi, by powiedzieć „NIE”.Bezpieczeństwo nie może być pretekstem do zamykania Polakom ust!
Polska potrzebuje sprawnego państwa, a…
— Mateusz Morawiecki (@MorawieckiM) November 13, 2026
Lider Konfederacji Krzysztof Bosak stwierdził, że wejście ustawy w życie „otworzyłoby drogę do administracyjnej cenzury bez uprzedniej kontroli sądowej”. Zauważył przy tym, że „nawet unijne wymagania nie narzucały takiego rozwiązania”.
Dobra decyzja prezydenta o zawetowaniu ustawy wdrażającej DSA. Apelowałem o to już w październiku. Jej wejście w życie otworzyłoby drogę do administracyjnej cenzury bez uprzedniej kontroli sądowej. Nawet unijne wymagania nie narzucały takiego rozwiązania. Nasze zastrzeżenia… https://t.co/VIzpIAR1is
— Krzysztof Bosak 🇵🇱 (@krzysztofbosak) November 13, 2026
Sławomir Mentzen napisał, że prezydent „zawetował kolejną próbę cenzury Internetu”. „Nie można pozwalać na ograniczanie wolności słowa!” – dodał.
Prezydent Karol Nawrocki zawetował kolejną próbę cenzury Internetu!
Bardzo dobrze! Nie można pozwalać na ograniczanie wolności słowa!
— Sławomir Mentzen (@SlawomirMentzen) November 13, 2026
Europoseł Konfederacji Anna Bryłka zwróciła uwagę, że ustawa pozwalałaby powołanemu przez rząd Donalda Tuska prezesowi UKE „usuwać niewygodne treści w sieci”. „To klasyczna cenzura prewencyjna” – oceniła.
Dobra decyzja Prezydenta Karola Nawrockiego. Weto wobec ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, wdrażającej unijny Digital Services Act (DSA), zatrzymuje próbę wprowadzenia w Polsce cenzury internetu.
Od samego początku – jeszcze wtedy, gdy unijne przepisy w Brukseli… pic.twitter.com/A2VN01Yp3m
— Anna Bryłka (@annabrylka) November 13, 2026
Weto było jedyną słuszną decyzją
Spór nie dotyczy tego, czy chronić dzieci w internecie. Państwo od dawna ma już działające narzędzia do walki z pedofilią, terroryzmem czy groźbami. Obowiązujące przepisy pozwalają na przykład usunąć materiały terrorystyczne w ciągu godziny od wydania nakazu. Prezydent podpisał też ustawę, dzięki której Polska ma organ nadzorujący stosowanie DSA. O tym już jednak Tusk i jego ministrowie wolą nie wspominać.
W całym tym konflikcie chodzi o to, kto i na jakich zasadach będzie decydował o granicach wolności słowa. Rząd chciał oddać tę władzę urzędnikom, którzy podlegają jego administracji, a kontrola sądu zaczynałaby działać dopiero po fakcie. Przy upolitycznionej prokuraturze i paraliżu Trybunału Konstytucyjnego rodzi to już zbyt duże ryzyko nadużyć, zwłaszcza wobec mediów i obywateli krytycznych wobec władzy. Piątkowe weto nie zostawia Polaków bez ochrony. Zostawia za to rządowi jasny sygnał: o tym, co jest przestępstwem, decydują sądy.
