Inflacja w sierpniu 2026 r. wyniosła 3,4 proc. rok do roku i 0,4 proc. wobec lipca. To najwyższy odczyt od 14 miesięcy i wynik wyraźnie powyżej prognoz. Za wzrost odpowiadają paliwa, które podrożały o 24,2 proc. rok do roku. Dane są szybkim szacunkiem Głównego Urzędu Statystycznego, pełny odczyt GUS opublikuje 15 września.
3,4 proc. Zaskoczenie dla analityków
W lipcu inflacja wynosiła 3,0 proc. Ekonomiści spodziewali się w sierpniu 3,1 proc. Spośród 20 zespołów analitycznych trafny odczyt wskazał jeden.
Sierpień jest trzecim miesiącem wzrostu z rzędu. W czerwcu wskaźnik wynosił 2,5 proc., czyli dokładnie tyle, ile cel NBP. W lipcu było 3,0 proc. przy skoku cen paliw o 13,9 proc. w ciągu jednego miesiąca.
Szybki szacunek podaje trzy kategorie składowe.
| Kategoria | rok do roku | miesiąc do miesiąca |
|---|---|---|
| Inflacja ogółem | 3,4 proc. | 0,4 proc. |
| Paliwa do prywatnych środków transportu | 24,2 proc. | 5,2 proc. |
| Nośniki energii | 4,1 proc. | 0,3 proc. |
| Żywność i napoje bezalkoholowe | -0,9 proc. | -0,7 proc. |
Żywność jest jedyną z tych kategorii z ujemną dynamiką: w skali roku staniała o 0,9 proc., a wobec lipca o 0,7 proc. Cała podwyżka wskaźnika pochodzi z transportu i energii.
Paliwa: skutek wygaszenia CPN
Wzrost cen paliw o niemal jedną czwartą w skali roku nie wynika z notowań ropy, tylko z podatków. Rządowy pakiet CPN, czyli Ceny Paliw Niżej, obniżający VAT na paliwa z 23 do 8 proc., wygasł 30 czerwca. Przez pierwsze sześć tygodni wakacji kierowcy tankowali po pełnej stawce.
Rząd przywrócił obniżony VAT dopiero 17 sierpnia, razem z cenami maksymalnymi na stacjach: 6,64 zł za litr benzyny 95, 7,46 zł za 98 i 7,31 zł za olej napędowy. Obniżka objęła jedynie połowę miesiąca, więc na średniej sierpniowej odbiła się w niewielkim stopniu.
Wyższe ceny nie idą w parze ze słabszą gospodarką. Produkt krajowy brutto wzrósł w drugim kwartale 2026 r. o 3,8 proc. rok do roku, wobec 3,5 proc. w pierwszym kwartale.
Cel NBP i wrześniowe posiedzenie RPP
Cel inflacyjny Narodowego Banku Polskiego to 2,5 proc. z symetrycznym pasmem odchyleń jednego punktu procentowego. Sierpniowy odczyt mieści się w paśmie, ale o 0,1 punktu od jego górnej granicy.
Rada Polityki Pieniężnej nie obradowała w sierpniu. Najbliższe posiedzenie decyzyjne przypada na 8 i 9 września. Stopa referencyjna wynosi 3,75 proc.
Rada Polityki Pieniężnej utrzyma stopę referencyjną na poziomie 3,75 proc. zarówno we wrześniu, jak i do końca roku
Mariusz Zielonka, główny ekonomista Konfederacji Lewiatan
Inflacja bazowa, liczona z pominięciem cen żywności i energii, sięgała w lipcu 3,1-3,2 proc. To ona pokazuje trwałą presję cenową, a jej poziom powyżej celu jest głównym argumentem przeciwko obniżkom stóp. Usługi drożały w lipcu o 5,5 proc. rok do roku, towary o 2,0 proc.
Kondycję finansów publicznych, w których osadzone są takie decyzje, opisywaliśmy przy ocenie ratingowej Fitch.
Od 1 września VAT na paliwa wraca do 23 proc.
Rząd nie przedłużył pakietu poza 31 sierpnia, wskazując na ograniczenia budżetowe i zablokowaną ustawę o podatku od nadmiarowych zysków spółek paliwowych. Od 1 września obowiązuje stawka 23 proc.
Analitycy szacują wzrost cen o 60-90 groszy na litrze. Samo przeliczenie podatku daje 7,56 zł za litr benzyny 95 i 8,33 zł za olej napędowy. Wrześniowy odczyt inflacji obejmie już pełny miesiąc po wyższej stawce.
