Litania do świętej Katarzyny Aleksandryjskiej to modlitwa błagalna złożona z wezwań, na które zgromadzeni odpowiadają „módl się za nami”, zamknięta trzykrotnym Barankiem Bożym i oracją. Odmawia się ją przede wszystkim 25 listopada, w dniu liturgicznego wspomnienia Świętej, oraz podczas odpustu w parafiach pod jej wezwaniem. Poniżej pełny tekst w dwóch wersjach: parafialnej i zakonnej, używanej przez siostry katarzynki.
Litania do świętej Katarzyny Aleksandryjskiej – pełny tekst
To wersja odmawiana w parafiach pod wezwaniem, których patronką jest święta Katarzyna Aleksandryjska. Wezwania czyta prowadzący, wierni odpowiadają wersem zapisanym kursywą przy pierwszym wezwaniu z danej grupy i powtarzają go przy kolejnych.
Kyrie elejson! Chryste elejson! Kyrie elejson!
Chryste, usłysz nas! Chryste, wysłuchaj nas!
Ojcze z nieba, Boże, zmiłuj się nad nami.
Synu, Odkupicielu świata, Boże, zmiłuj się nad nami.
Duchu Święty, Boże, zmiłuj się nad nami.
Święta Trójco, Jedyny Boże, zmiłuj się nad nami.
Święta Maryjo, módl się za nami.
Święta Katarzyno,
Święta Katarzyno, panno i męczenniczko,
Święta Katarzyno, Oblubienico Chrystusa,
Święta Katarzyno napełniona darami Ducha Świętego,
Święta Katarzyno, wzorze czystości,
Święta Katarzyno, pałająca gorliwością w nawracaniu pogan do świętej wiary,
Święta Katarzyno, ucieczko pozostających w ciemnościach,
Święta Katarzyno, szczególna patronko uczącej się młodzieży,
Święta Katarzyno, przewodniczko oślepionych błędami na drogę prawdy,
Święta Katarzyno, nawracająca do Chrystusa cesarzową i filozofów aleksandryjskich o wierze z nią rozprawiających,
Święta Katarzyno, nieustraszona okrutnymi mękami,
Święta Katarzyno, pogrzebana na górze Synaj,
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, przepuść nam Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, wysłuchaj nas Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.
Litanię zamyka oracja, czyli modlitwa prowadzącego wypowiadana w imieniu wszystkich zgromadzonych.
Módlmy się: Boże, Ty ukazujesz swoją moc w ludzkiej słabości, od Ciebie święta Katarzyna otrzymała siłę do zniesienia męczeństwa, niech nam wszystkim, którzy radują się jej chwałą, wyprasza łaskę do przezwyciężenia pokus. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.
oracja kończąca litanię
Wersja zakonna. Litania do świętej Katarzyny Dziewicy i Męczennicy
Tej wersji używa Zgromadzenie Sióstr świętej Katarzyny Dziewicy i Męczennicy, założone w 1571 roku w Braniewie przez błogosławioną Reginę Protmann. Różni się od parafialnej trzema rzeczami: rozbudowanymi tytułami Świętej, częścią błagalną z wezwaniami „Abyś…” oraz zakończeniem odnoszącym się wprost do życia zakonnego.
Kyrie elejson, Chryste elejson, Kyrie elejson.
Chryste, usłysz nas, Chryste, wysłuchaj nas.
Ojcze z nieba, Boże, zmiłuj się nad nami.
Synu, Odkupicielu świata, Boże, zmiłuj się nad nami.
Duchu Święty, Boże, zmiłuj się nad nami.
Święta Trójco, Jedyny Boże, zmiłuj się nad nami.
Święta Maryjo, módl się za nami.
Święta Boża Rodzicielko,
Święta Panno nad pannami,
Święta Katarzyno miłością Bożą zraniona,
Wybrana Oblubienico Jezusa Chrystusa,
Piękna lilio czystości,
Dziewico, silna w wierze,
Dziewico, mocna w nadziei,
Dziewico pałająca miłością,
Wspaniałomyślna pogardzicielko świata i jego radości,
Zwierciadło cnót,
Kwiecie męczenników,
Pałająca gorliwością o chwałę Bożą i zbawianie dusz,
Wzorze i Orędowniczko nasza,
Nadziejo i Wspomożycielko nasza w potrzebie,
Można Patronko nasza,
Jezu, bądź nam miłościw, przepuść nam Panie.
Jezu, bądź nam miłościw, wysłuchaj nas Panie.
Od wszelkiego grzechu, wybaw nas Panie.
Od przekroczeń Twoich przykazań i reguły świętej,
Od zaniedbania natchnień Twoich,
Od sideł szatańskich,
Od wszelkiej pychy i zazdrości,
Od ducha nieczystości i nieposłuszeństwa,
Od wszelkich przeszkód do cnoty i doskonałości,
Od potępienia wiecznego,
My grzeszni, Ciebie prosimy wysłuchaj nas Panie.
Abyś nas zachować raczył,
Abyś nam przebaczyć raczył,
Abyś w nas ducha świętej Katarzyny obudzić i ożywić raczył,
Abyś w nas wiarę, nadzieję i miłość pomnożyć raczył,
Abyś nam doskonałe zaparcie woli własnej udzielić raczył,
Abyś nam prawdziwe nawrócenie naszych obyczajów udzielić raczył,
Abyś nasze Zgromadzenie obronić i rozszerzyć raczył,
Abyś nas do ostatniego tchnienia w swej służbie zachować raczył,
Abyś umysły nasze do pożądania niebieskich rzeczy podnieść raczył,
Abyś nam kiedyś przez przyczynę i zasługi świętej Katarzyny miłosiernym Sędzią być raczył,
Abyś nas wysłuchać raczył,
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, przepuść nam Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, wysłuchaj nas Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.
Módl się za nami święta Katarzyno, abyśmy otrzymały prawdziwego ducha zakonnego.
Módlmy się: Boże, któryś Mojżeszowi na Górze Synaj dał przykazania i tamże ciało świętej Dziewicy i Męczennicy Katarzyny przez Swoich Aniołów cudownie zachował, udziel nam prosimy Cię, abyśmy przez Jej przyczynę i zasługi do Góry, którą jest Chrystus, dojść mogły, który z Tobą żyje i króluje na wieki wieków. Amen.
oracja wersji zakonnej
Jak odmawiać litanię krok po kroku
Litania jest modlitwą dialogowaną i tym różni się od modlitwy prywatnej. Jedna osoba prowadzi, pozostali odpowiadają. Odmawiana samotnie zachowuje tę samą kolejność, tylko wszystkie części czyta się po sobie. Krótszą formę mają modlitwy do świętej Katarzyny, odmawiane bez ustalonego porządku nabożeństwa.
- zacznij od znaku krzyża i krótkiego wyciszenia, jeśli modlisz się prywatnie
- odmów wezwania wstępne do Trójcy Świętej, na które odpowiedzią jest wers „zmiłuj się nad nami”
- przejdź do wezwań do świętej Katarzyny; na każde odpowiada się „módl się za nami”
- odmów trzykrotne wezwanie do Baranka Bożego, za każdym razem z inną odpowiedzią
- zakończ oracją i słowem Amen
- dodaj własną intencję, jeśli modlisz się w konkretnej sprawie
Odmówienie wersji parafialnej zajmuje około czterech minut, zakonnej około ośmiu. W kościele litanię poprzedza zwykle wystawienie Najświętszego Sakramentu albo pieśń ku czci Świętej.
Kiedy odmawia się litanię do świętej Katarzyny
Litania nie ma jednego obowiązkowego terminu, ale w praktyce parafialnej wraca w kilku stałych momentach roku.
- 25 listopada, w dniu wspomnienia liturgicznego świętej Katarzyny Aleksandryjskiej w Kościele wschodnim i zachodnim
- podczas odpustu parafialnego w kościołach pod jej wezwaniem, których w Polsce jest kilkadziesiąt
- w ramach nowenny do świętej Katarzyny odprawianej od 16 do 25 listopada
- przed egzaminem, obroną albo wystąpieniem, bo Katarzyna jest patronką uczonych, studentów i mówców
Ostatni punkt wynika wprost z życiorysu. Katarzyna zwyciężyła w dyspucie z gronem filozofów pogańskich zwołanych przez cesarza, więc do jej wstawiennictwa odwoływano się przed studiowaniem, pisaniem i mówieniem publicznym. Z tego samego powodu obrano ją za patronkę paryskiej Sorbony.
Czym różni się od litanii do świętej Katarzyny ze Sieny i Labouré
To najczęstsza pomyłka przy szukaniu tekstu. W Kościele czczone są trzy święte Katarzyny z osobnymi litaniami, a wyszukiwarka miesza ich teksty. Rozróżnisz je po dwóch rzeczach: po dacie wspomnienia i po wezwaniach charakterystycznych dla każdej z nich.
| Święta | Wspomnienie | Wezwanie rozpoznawcze |
|---|---|---|
| Katarzyna Aleksandryjska | 25 listopada | pogrzebana na górze Synaj |
| Katarzyna ze Sieny | 29 kwietnia | Lilio czystości, Różo cierpliwości |
| Katarzyna Labouré | 28 listopada | powiernico Niepokalanej |
Jeśli w tekście pada Synaj, Aleksandria, cesarz albo dysputa z uczonymi, to litania do Aleksandryjskiej. Jeśli pojawia się imię świętego Dominika albo tytuł doktora Kościoła, to litania do Sieneńskiej. Cudowny Medalik wskazuje na Labouré.
Najczęstsze pytania
Ile trwa odmówienie litanii do świętej Katarzyny?
Wersja parafialna zajmuje około czterech minut, licząc wezwania wstępne, część do świętej Katarzyny, Baranka Bożego i orację. Wersja zakonna, rozbudowana o część błagalną z wezwaniami „Abyś…”, trwa około ośmiu minut. Odmawiana wspólnie idzie wolniej niż prywatnie, bo odpowiedzi wierni wypowiadają w całości.
Czy litanię można odmawiać samemu?
Tak. Litania w formie dialogowanej jest przewidziana dla zgromadzenia, ale nic nie stoi na przeszkodzie, by odmówić ją prywatnie. Czyta się wtedy po kolei wezwanie i odpowiedź. Zachowuje się przy tym pełną strukturę, łącznie z Barankiem Bożym i oracją, bo to ona nadaje litanii zakończenie.
Ile jest wersji litanii do świętej Katarzyny Aleksandryjskiej?
W obiegu funkcjonują co najmniej trzy. Dwie parafialne, różniące się pojedynczymi wezwaniami: jedna mówi o przewodniczce oślepionych błędami, druga o wskazującej drogę do prawdy i nawracającej możnych tego świata. Trzecia to wersja zakonna sióstr katarzynek. Wszystkie kończą się tą samą prośbą o łaskę przezwyciężenia pokus.
O co prosi się w litanii do świętej Katarzyny?
Oracja kończąca litanię formułuje jedną konkretną prośbę: o łaskę przezwyciężenia pokus. Poza nią wezwania odsyłają do tego, czego Katarzyna jest patronką, czyli do wytrwałości w wierze, czystości, mądrości i odwagi w mówieniu prawdy. W praktyce parafialnej dołącza się intencje własne po zakończeniu tekstu.
Dlaczego w litanii pada góra Synaj?
Bo tam znajduje się centrum kultu Świętej. W prawosławnym klasztorze na Górze Synaj, wystawionym przez cesarza Justyniana w VI wieku, spoczywają relikwie, które tradycja identyfikuje jako głowę i lewą dłoń Katarzyny. Przewieziono je z Aleksandrii przed najazdem Arabów i Turków w VII lub VIII wieku.
