Nowy premier, stary kurs wobec Kijowa – Magyar spotka się z Zełenskim, ale broni nie wyśle

Nowy premier, stary kurs wobec Kijowa. Peter Magyar zapowiedział na łamach fińskiego dziennika „Helsingin Sanomat”, że już niebawem może spotkać się w Brukseli z Wołodymyrem Zełenskim. Choć relacje na linii Budapeszt-Kijów zaczynają topnieć – m.in. dzięki przyjęciu przez ukraiński parlament wyczekiwanej ustawy o językach mniejszości narodowych – nowy szef węgierskiego rządu stawia sprawę jasno. Węgry nie wyślą Ukrainie ani jednej sztuki broni i nie zgodzą się na jej tranzyt, kontynuując tym samym twardą linię Viktora Orbána.

Magyar: spotkanie możliwe, broni i tranzytu nie będzie

W tej rozmowie Magyar oświadczył, że Węgry nie wyślą Ukrainie broni i nie wpuszczą przez swoje terytorium transportów z uzbrojeniem dla Kijowa. Zapowiedział, że chce odbudowywać zaufanie w relacjach z Ukrainą małymi krokami. Porozumienie o prawach mniejszości węgierskiej na Zakarpaciu zostało według niego już zawarte.

Spotkanie z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim Magyar planuje w Brukseli, możliwe że już w tygodniu rozpoczynającym się 12 października. W dniach 15 i 16 października w stolicy Belgii odbędzie się szczyt Rady Europejskiej, a jej porządek obrad zawiera punkt „Ukraina”. Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa poinformował 8 października, że zaprosił Zełenskiego do osobistego udziału w rozmowie o Ukrainie podczas szczytu.

Andrij Sybiha, minister spraw zagranicznych Ukrainy, potwierdził w rozmowie z RBC-Ukraina gotowość Kijowa na spotkanie przywódców. Jego zdaniem powinno ono dojść do skutku, a okazją mógłby być szczyt albo inne wydarzenie międzynarodowe. Sybiha dodał, że Ukrainie na takiej rozmowie zależy.

Mówiąc o Rosji, Magyar przypomniał 70. rocznicę rewolucji węgierskiej z 1956 r., brutalnie stłumionej przez Związek Radziecki. Przyznał, że Węgry nie uciekną od zależności energetycznej od Rosji i muszą szukać nowych źródeł, ale nie nastąpi to szybko. Większość ropy i gazu zużywanych na Węgrzech nadal pochodzi z Rosji.

Kijów spełnił jeden z warunków Budapesztu, Unia otwiera dwa kolejne klastry

Rada Najwyższa Ukrainy przyjęła 12 października ustawę nr 16119 o prawach edukacyjnych mniejszości narodowych i ludów rdzennych. Prezydent Zełenski podpisał ją jeszcze tego samego dnia. Ustawa gwarantuje dzieciom z mniejszości, których języki są językami urzędowymi Unii Europejskiej, naukę w języku ojczystym obok państwowego. Węgry uzależniały od niej zgodę na otwarcie dwóch klastrów w negocjacjach akcesyjnych Ukrainy.

Minister spraw zagranicznych Węgier Anita Orbán napisała 2 października na Facebooku, że rząd wita złożenie projektu, bo wzmacnia on prawne gwarancje nauczania w języku węgierskim. Dodała, że w kilka miesięcy rząd Magyara osiągnął w sprawie praw Węgrów na Zakarpaciu więcej niż gabinet Viktora Orbána przez dziesięć lat.

Przyjęcie ustawy skomentowała Marta Kos, komisarz UE ds. rozszerzenia. Napisała, że to ważny krok, i zapowiedziała na 13 października otwarcie dwóch kolejnych klastrów negocjacyjnych dla Ukrainy.:

O decyzji państw członkowskich poinformował Thomas Byrne, irlandzki minister ds. europejskich, którego kraj przewodniczy Radzie UE. Byrne napisał, że wszystkie państwa UE zgodziły się otworzyć klastry drugi i trzeci dla Ukrainy i Mołdawii. Obejmują one rynek wewnętrzny oraz konkurencyjność i wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu.:

Dalsze kroki Ukrainy premier Węgier wiąże z własnymi warunkami. 3 września powiedział na konferencji prasowej, że Ukraina jako kraj w stanie wojny nie jest gotowa do członkostwa, i wykluczył przyspieszoną procedurę. 3 czerwca zapowiedział w nagraniu na Facebooku wiążące referendum, jeśli Kijów zamknie wszystkie 33 rozdziały negocjacyjne w ciągu 10 lub 15 lat.

Fogiel punktuje Tuska

Urząd premiera Magyar objął 9 maja 2026 r., a pierwszą podróż zagraniczną odbył do Polski. 20 maja spotkał się w Warszawie z premierem Donaldem Tuskiem, co opisuje komunikat rządu o wizycie. Rozmowy dotyczyły spraw międzynarodowych i unijnych oraz bezpieczeństwa i obrony.

Ostatnie lata rządu Orbana były dramatycznym momentem dla naszych relacji, ale i tak nie wpłynęły one na relacje między Polakami a Węgrami.

Donald Tusk, prezes Rady Ministrów, na wspólnej konferencji prasowej w Warszawie, 20 maja 2026 r.

Radosław Fogiel, poseł PiS, skomentował 12 października na X odmowę pomocy zbrojnej, którą zapowiedział Magyar. Fogiel wbił szpilę Tuskowi, nawiązując do faktu, że polskie władze bardzo ciepło witały Magyara po jego dojściu do władzy, przedstawiając go jako „proeuropejską odwilż” po rządach Fideszu.

Warto przypomnieć, że obecny rząd przez lata krytykował PiS za relacje z Viktorem Orbánem. Węgry wciąż są „kijem” do okładania się w polskiej polityce: Dawniej Platforma Obywatelska atakowała PiS za Orbána, a dziś Prawo i Sprawiedliwość wykorzystuje Magyara, by pokazać, że „proeuropejski” premier Węgier w kwestii kluczowej dla bezpieczeństwa Polski (czyli tranzytu broni na Ukrainę) robi dokładnie to samo, co jego poprzednik.

Między obecnym, a poprzednim premierem Węgier są jednak zasadnicze różnice w podejściu do Rosji i Ukrainy.

Polityka Orbána wobec Putina i różnice względem Magyara

Polityka Viktora Orbána wobec Rosji opierała się na energii, spotkaniach z Władimirem Putinem i odmowie pomocy wojskowej dla Ukrainy. Węgry kupowały rosyjski gaz na podstawie 15-letniej umowy z Gazpromem z 2021 r., a Rosatom miał zbudować nowe bloki elektrowni jądrowej Paks II. Orbán spotykał się z Putinem także po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji na Ukrainę w lutym 2022 r.

Gaz, atom i wizyty w Moskwie w latach 2021-2025

Ośrodek Studiów Wschodnich zauważył w analizie z 19 października 2023 r., że Orbán był wówczas jedynym przywódcą państwa UE, który spotkał się z Putinem od marca 2023 r., czyli od wydania przez Międzynarodowy Trybunał Karny nakazu aresztowania rosyjskiego prezydenta. W dniu wizyty Orbána w Moskwie, 5 lipca 2024 r., Josep Borrell, wysoki przedstawiciel UE ds. polityki zagranicznej, oświadczył, że Orbán nie reprezentuje Unii w Moskwie. Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej, napisała na X, że ustępstwa nie powstrzymają Putina. Według oświadczenia rzecznika rządu z 25 marca 2022 r. Węgry przyjęły jednak ponad pół miliona uchodźców z Ukrainy, a w 2022 r. poparły większość unijnych sankcji wobec Rosji.

Co dzieli Magyara i Orbána, a co ich łączy?

Tisza Magyara wygrała wybory 12 kwietnia 2026 r., zdobywając 141 z 199 mandatów według oficjalnych wyników z 18 kwietnia, a Orbán uznał porażkę jeszcze w noc wyborczą. Magyar należał do Fideszu do 2024 r. Friedrich Merz, kanclerz Niemiec, powiedział po rozmowach z Magyarem w Berlinie 2 czerwca 2026 r., że w relacjach obu krajów może zacząć się nowy rozdział, i wyraził nadzieję, że nowy premier sprowadzi Węgry na właściwy kurs.

Stanowiska obu premierów w najważniejszych sprawach dotyczących Rosji i Ukrainy wyglądają następująco:

Do trzech razy sztuka?

Spotkanie w Brukseli Magyar określił jedynie jako możliwe, a Sybiha nie wskazał terminu. Zapowiedzi pierwszej rozmowy dwustronnej padają od 28 kwietnia, gdy Magyar zaproponował spotkanie w Berehowie, a 8 lipca w Ankarze obaj politycy uzgodnili, że spotkają się w Budapeszcie albo Kijowie i pojadą razem na Zakarpacie.

Czy premier Węgier i prezydent Ukrainy będą mieli okazję spotkać się już niebawem, pokaże czas i przebieg unijnego szczytu.

• 13 października: formalne otwarcie klastrów drugiego i trzeciego w negocjacjach Ukrainy z Unią, zapowiedziane przez komisarz Martę Kos
• 15 i 16 października: szczyt Rady Europejskiej w Brukseli z punktem o Ukrainie w porządku obrad
• 2027 r.: termin wdrożenia przez Ukrainę pozostałych zobowiązań z porozumienia z czerwca 2026 r., a w razie braku wdrożenia negocjacje w pierwszym klastrze zostaną zgodnie z zapowiedzią minister Anity Orbán automatycznie zawieszone