Nie żyje Anatolij Kaszpirowski, hipnotyzer, którego seanse nadawała państwowa telewizja ZSRR, a w 1990 roku powtarzała Telewizja Polska. Zmarł 3 października 2026 r. w moskiewskiej klinice w wieku 87 lat. Pokazy, w których obiecywał leczenie bez leków i bez lekarzy, weszły na antenę w ostatnich latach imperium i oglądało je sześciu na dziesięciu dorosłych Polaków.
Zmarł w moskiewskiej klinice, chorował na nowotwór
Śmierć 3 października 2026 r. potwierdził agencji TASS menedżer hipnotyzera. Kaszpirowski chorował na nowotwór złośliwy i przez długi czas próbował leczyć się sam, zanim trafił pod opiekę lekarzy.
Jego ciśnienie krwi gwałtownie spadło i został przewieziony karetką do szpitala.
Siergiej Rudicz, współpracownik Anatolija Kaszpirowskiego
Ostatnie lata spędził w Moskwie, w mieszkaniu przyznanym mu jeszcze w czasach, gdy zasiadał w Dumie Państwowej. Mieszkania nigdy nie przepisał na siebie.
Seanse w państwowej telewizji ZSRR, gdy imperium się sypało
Do telewizji trafił w 1988 roku jako gość publicystycznego programu „Wzglad”, a rok później dostał własne pasmo. Cykl „Seanse zdrowia doktora psychoterapeuty Anatolija Kaszpirowskiego” ruszył 8 października 1989 r. i liczył sześć odcinków. Działo się to w państwie, w którym kolejki po żywność były codziennością, a Związek Radziecki rozpadał się na oczach widzów.
Kaszpirowski nie mówił o cudzie ani o energii. Swoją metodę nazywał matrycą norm pamięci i tłumaczył, że działa sugestią na podświadomość, odliczając przed kamerą. Przypisywano mu zdalne znieczulanie pacjentek w czasie operacji brzusznej, cofanie nowotworów i leczenie alkoholizmu.
Radzieckie Ministerstwo Zdrowia nazwało zjawisko zbiorową psychozą, a program zdjęto z anteny. W 2024 roku Rosyjska Akademia Nauk określiła jego seanse jako absolutną pseudonaukę.
„Adin, dwa, tri”. W Polsce oglądały go miliony
Do Polski przyjechał w 1990 roku, a jego seanse pokazywała Dwójka. Oglądalność była rekordowa nawet jak na tamte czasy: emisje śledziło 59 procent dorosłych Polaków. Za ten rok dostał pozaregulaminową statuetkę Wiktora dla osobowości telewizyjnej.
Gdy Kaszpirowski zaczął pojawiać się na antenie telewizyjnej Dwójki, oglądało go dwie trzecie Polaków, czyli ponad dwadzieścia pięć milionów osób.
Gabriel Michalik, autor książki „Kaszpirowski. Sen o wszechmocy”
Polska była dla niego rynkiem naturalnym z jeszcze jednego powodu. Jego matka była Polką i z zawodu psychiatrą, a ojciec Ukraińcem.
Od drużyny sztangistów do Dumy Żyrinowskiego
Urodził się 11 sierpnia 1939 r. we wsi Stawnica na terenie dzisiejszej Ukrainy. Dyplom lekarza odebrał w 1962 roku w Winnickim Instytucie Medycznym, a potem przez ćwierć wieku pracował jako psychiatra w szpitalu. W młodości boksował i podnosił ciężary, co w 1987 roku dało mu posadę psychoterapeuty radzieckiej kadry sztangistów i wprowadziło go w moskiewskie środowisko.
Po rozpadzie ZSRR wszedł do polityki. W 1993 roku zdobył mandat deputowanego Dumy Państwowej z listy Liberalno-Demokratycznej Partii Rosji Władimira Żyrinowskiego, a dwa lata później oddał mandat i wyjechał do Stanów Zjednoczonych. W 1995 roku brał udział w negocjacjach z czeczeńskim terrorystą Szamilem Basajewem w Budionnowsku i próbował go zahipnotyzować, bez skutku.
Rosyjskie sądy zajmowały się nim dwukrotnie. W 2006 roku sąd w Czelabińsku ukarał go grzywną za praktykowanie medycyny ludowej bez uprawnień, a w 2016 roku sąd okręgowy w Permie uniewinnił go w sprawie administracyjnej.
Chwalił Putina i apelował o wstrzymanie szczepień
Po powrocie do publicznej aktywności prowadził kanał na YouTube z kolejnymi seansami zdrowia. W 2020 roku nagrał apel do Władimira Putina, w którym wzywał do wstrzymania masowych szczepień przeciw COVID-19.
Rosyjskiego prezydenta uważał za najlepszego polityka, jakiego miała Rosja, i mówił o nim publicznie w tym tonie do końca życia. To właśnie te deklaracje wracały w Polsce za każdym razem, gdy ogłaszano jego przyjazd.
Trzy żony, czworo dzieci i ojcostwo w wieku 86 lat
Pierwsze małżeństwo z Walentyną trwało 22 lata i rozpadło się pod koniec lat osiemdziesiątych. Jego pierwsza żona wyjechała po rozwodzie do Kanady. Z tego związku ma syna Siergieja i córkę Jelenę, lekarkę, która mieszkała w Stanach Zjednoczonych, a potem w Kanadzie, i zmarła w 2018 roku w wieku 49 lat, osierocając dwoje dzieci.
Drugą żonę, masażystkę Irynę, poznał w 1992 roku w czeskim Slanym i w tym samym roku wziął z nią ślub. Rozstali się w 2014 roku, a ona wróciła do Czech.
Trzecia żona, Gulizara Czałbaszowa, była od niego młodsza o dwadzieścia lat i zaczynała jako jego asystentka. Pobrali się około 2020 roku, po dwóch dekadach znajomości. W sierpniu 2025 roku urodziła córkę Ellinę, a hipnotyzer został ojcem w wieku 86 lat.
Do rodziny próbował dopisać się także Aleksiej Fusztej, który w 2019 roku w rosyjskiej telewizji przedstawił się jako jego nieślubny syn, a rok później poszedł do sądu o test DNA. Hipnotyzer odmówił poddania się temu badaniu.
Ostatni przyjazd do Polski skończył się odwołanymi seansami
Jesienią 2025 roku miał wrócić na polskie sceny po 25 latach. Zaplanowano dwa wieczory w Pruszkowie, 30 i 31 października w sali widowiskowej Centrum Kultury i Sportu, oraz dwa w warszawskim Teatrze Rampa, 3 i 4 listopada. Przyjazd finansowała firma produkcyjna Silver Frame, która na zlecenie HBO Max pracowała nad filmem dokumentalnym o hipnotyzerze.
Zapowiedź wywołała sprzeciw lekarzy i działaczy społecznych, a Teatr Rampa wycofał się z warszawskiej części cyklu.
Osoba ta od lat kojarzona jest z promowaniem pseudonauki.
Jakub Kosikowski, rzecznik Naczelnej Izby Lekarskiej
Ostrzej mówił o sprawie Jacek Wiśniewski, szef mazowieckich struktur Komitetu Obrony Demokracji, który pytał publicznie, jak można organizować takie wydarzenie człowiekowi wspierającemu Władimira Putina.
Najczęstsze pytania
Ile lat miał Anatolij Kaszpirowski?
Anatolij Kaszpirowski miał 87 lat w chwili śmierci. Urodził się 11 sierpnia 1939 r. we wsi Stawnica na terenie dzisiejszej Ukrainy, a zmarł 3 października 2026 r. w moskiewskiej klinice. Swój największy rozgłos przeżył pięćdziesiąt lat po urodzeniu, gdy w 1989 roku wszedł na antenę państwowej telewizji ZSRR.
Na co zmarł Anatolij Kaszpirowski?
Kaszpirowski chorował na nowotwór złośliwy i przez długi czas próbował radzić sobie z chorobą własnymi metodami, zanim trafił do szpitala. Według jego współpracownika Siergieja Rudicza bezpośrednio przed śmiercią gwałtownie spadło mu ciśnienie i został przewieziony karetką do moskiewskiej kliniki.
Kiedy Kaszpirowski występował w polskiej telewizji?
Seanse Kaszpirowskiego weszły na antenę Telewizji Polskiej w 1990 roku, rok po debiucie w telewizji radzieckiej. Oglądało je 59 procent dorosłych Polaków, a hipnotyzer odebrał za ten rok pozaregulaminową statuetkę Wiktora dla osobowości telewizyjnej. Do Polski przyjeżdżał także później, między innymi jesienią 2025 roku.
Czy Anatolij Kaszpirowski miał żonę i dzieci?
Kaszpirowski był trzykrotnie żonaty, a jego ostatnią żoną została Gulizara Czałbaszowa, dawna asystentka młodsza od niego o dwadzieścia lat. Z pierwszego małżeństwa miał syna Siergieja i córkę Jelenę, która zmarła w 2018 roku. W sierpniu 2025 roku, w wieku 86 lat, został ojcem córki Elliny.
