Pożar w skansenie w Sanoku wybuchł po godzinie 1 w nocy z soboty na niedzielę 16 sierpnia 2026 roku i strawił drewniany kościół pw. św. Mikołaja z 1667 roku, jeden z najstarszych obiektów Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku. Ogień gasiło 27 zastępów straży pożarnej, w kulminacyjnym momencie prawie 140 strażaków. Uszkodzone zostały dwa sąsiednie budynki, jeden ze strażaków doznał poparzenia ręki, a skansen jest zamknięty do odwołania.
Ogień objął cały kościół, zanim dojechały pierwsze zastępy
Zgłoszenie wpłynęło do sanockich służb po godzinie 1 w nocy. Gdy na teren muzeum przy ulicy Rybickiego dotarły pierwsze zastępy, płonął już cały drewniany korpus świątyni. Ogień opanowano przed godziną 5 nad ranem, akcja gaśnicza trwała blisko cztery godziny.
Do akcji skierowano 27 zastępów państwowej i ochotniczej straży pożarnej, a w kulminacyjnym momencie z ogniem walczyło prawie 140 strażaków – podał st. kpt. Paweł Giba, oficer prasowy Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Sanoku. Wokół kościoła stało około dziesięciu drewnianych obiektów krytych strzechą i gontem. Poszkodowany został jeden strażak, który doznał poparzenia ręki.
Po przybyciu na miejsce pierwszych zastępów pożarem objęty był już cały budynek drewnianego kościoła z Bączala. Kościół spłonął doszczętnie, uszkodzone zostały dwa budynki znajdujące się w odległości 30 metrów od niego.
st. kpt. Paweł Giba, oficer prasowy Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Sanoku
Kościół św. Mikołaja z Bączala Dolnego stał w skansenie od 1975 roku
Spalona świątynia mierzyła 20 na 10 metrów i sięgała około 15 metrów wysokości. Zbudowano ją w 1667 roku we wsi Bączal Dolny w powiecie jasielskim, a w 1975 roku przeniesiono do sanockiego parku etnograficznego i ustawiono w sektorze Pogórzan wschodnich. Korpus i wieża były dwiema niezależnymi konstrukcjami, całość kryto gontem, a muzeum przywróciło budynkowi wygląd sprzed dziewiętnastowiecznych przebudów.
Wyposażenie kościoła pochodziło z okresu od XVI do XIX wieku i spłonęło razem z budynkiem. Świątynia była niedawno odnowiona.
Drewniane cerkwie polskiego i ukraińskiego regionu Karpat trafiły w 2013 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Kościół z Bączala Dolnego się na niej nie znalazł – polska część wpisu objęła osiem cerkwi stojących w swoich pierwotnych miejscowościach, a nie obiekty przeniesione do muzeum.
Dyrektor muzeum: nasza perła uległa całkowitemu zniszczeniu
Dla nas jest to niepowetowana strata. Jeden z najstarszych kościołów nie tylko na Podkarpaciu, ale i w Polsce, nasza perła uległa dzisiejszej nocy całkowitemu zniszczeniu.
Marcin Krowiak, dyrektor Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku
Marcin Krowiak przekazał, że część wyposażenia sąsiedniej chałupy z Niebocka udało się wynieść z budynku. Wyposażenia kościoła nie uratowano. Poza chałupą ogień uszkodził stojącą w pobliżu stodołę, a pozostałe drewniane obiekty w tej części skansenu strażacy obronili.
Miejsce zdarzenia zabezpieczyła policja. Oględziny z udziałem biegłego z zakresu pożarnictwa zaplanowano na godzinę 11 – poinformowała asp. szt. Anna Oleniacz z sanockiej policji. Przyczyna pożaru nie została ustalona.
Czym jest Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku
Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku to park etnograficzny, czyli skansen – muzeum na wolnym powietrzu, w którym oryginalne drewniane budynki wiejskie i małomiasteczkowe rozbiera się w pierwotnych lokalizacjach, przenosi i odtwarza wraz z wyposażeniem. Placówka powstała w drugiej połowie lat 50. XX wieku, a pierwszych siedem obiektów udostępniono zwiedzającym w lipcu 1966 roku.
Na terenie parku stoi około 150 obiektów architektury drewnianej, rozmieszczonych w sektorach odpowiadających grupom etnograficznym: bojkowskiej, łemkowskiej, doliniańskiej oraz pogórzańskiej wschodniej i zachodniej. Osobną częścią jest rynek galicyjskiego miasteczka z przełomu XIX i XX wieku. W magazynach muzeum znajduje się ponad 31 tys. eksponatów kultury ludowej, mieszczańskiej, sztuki cerkiewnej i judaików – w tym ludowe rzeźby sakralne, takie jak figury świętego Jana Nepomucena czy przedstawienia Chrystusa Frasobliwego.
To drugi wielki pożar sanockiego skansenu. W 1994 roku spłonęło 15 obiektów
2 lipca 1994 roku ogień strawił w sanockim skansenie 15 obiektów i 1324 eksponaty – podaje kalendarium muzeum. Spłonęły wtedy między innymi chałupa z Roztok Dolnych, spichlerz z Rogów, wiatrak, kuźnia i osiemnastowieczna kapliczka. Gasiło je 26 jednostek straży pożarnej z Sanoka, Leska, Brzozowa, Nowosielca i Krosna.
Różnica w bilansie obu nocy jest wymierna. Trzydzieści dwa lata temu ogień przeszedł przez piętnaście budynków, w nocy z 15 na 16 sierpnia zatrzymał się na kościele i dwóch obiektach oddalonych o 30 metrów, mimo że w bezpośrednim sąsiedztwie stało około dziesięciu drewnianych chałup i stodół pod strzechą.
Skansen zamknięty do odwołania, wydarzenia odwołane
Sanockie muzeum zamknęło skansen dla zwiedzających do odwołania i odwołało imprezy zaplanowane na niedzielę 16 sierpnia – giełdę staroci i jarmark artystyczny. Terminu ponownego otwarcia placówka nie podała.
Kolejne ustalenia zależą od oględzin pogorzeliska, które policja prowadzi z biegłym z zakresu pożarnictwa. Muzeum nie poinformowało, czy kościół z Bączala Dolnego zostanie zrekonstruowany.
Najczęstsze pytania
Kiedy wybuchł pożar w skansenie w Sanoku?
Zgłoszenie wpłynęło po godzinie 1 w nocy z soboty 15 na niedzielę 16 sierpnia 2026 roku. Strażacy opanowali ogień przed godziną 5 nad ranem. W akcji wzięło udział 27 zastępów państwowej i ochotniczej straży pożarnej, w szczycie prawie 140 strażaków.
Co spłonęło w pożarze skansenu w Sanoku?
Doszczętnie spłonął drewniany kościół pw. św. Mikołaja z 1667 roku wraz z wyposażeniem z XVI-XIX wieku. Ogień uszkodził dwa budynki stojące 30 metrów dalej: chałupę z Niebocka i stodołę. Część wyposażenia chałupy udało się wynieść przed dojściem ognia.
Czy skansen w Sanoku jest otwarty po pożarze?
Nie. Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku zamknęło teren dla zwiedzających do odwołania i odwołało wydarzenia zaplanowane na niedzielę 16 sierpnia 2026 roku – giełdę staroci i jarmark artystyczny. Daty ponownego otwarcia muzeum nie podało.
Ile lat miał spalony kościół ze skansenu w Sanoku?
Kościół zbudowano w 1667 roku, miał więc 359 lat. Przez trzy stulecia stał w Bączalu Dolnym w powiecie jasielskim, a w 1975 roku przeniesiono go do sanockiego skansenu, do sektora Pogórzan wschodnich, gdzie należał do najstarszych obiektów muzeum.
