14. emerytura 2027. Część seniorów dostanie mniej niż w 2026 roku

7 min. czytania

Adrian Kłos

22 listopada 2026 r.

Reklama
Banknoty, monety i legitymacja emeryta-rencisty, w kółku para seniorów, której dotyczy 14. emerytura 2027

7 min. czytania

Adrian Kłos

22 listopada 2026 r.

Czternastka po raz pierwszy przekroczy 2 tys. zł brutto, ale nie wszyscy na tym zyskają. 14. emerytura 2027 ma wynieść 2047,34 zł brutto, czyli tyle, ile najniższa emerytura po marcowej waloryzacji. Seniorzy, którzy już dziś mają świadczenie powyżej 2900 zł brutto, dostaną jednak mniej niż we wrześniu 2026 r., bo próg dochodowy stoi w miejscu, a ich emerytury wzrosną.

Czternasta emerytura w 2027 r. wyniesie 2047,34 zł brutto

Według prognozy rządu pełna 14. emerytura w 2027 r. wyniesie 2047,34 zł brutto, o 68,85 zł więcej niż w 2026 r. Kwota wynika z waloryzacji emerytur i rent od 1 marca 2027 r. na poziomie 3,48 proc., zapisanej w projekcie budżetu przyjętym przez Radę Ministrów 28 sierpnia 2026 r. Minimalna emerytura brutto wzrośnie z 1978,49 zł do 2047,34 zł, a razem z nią oba dodatkowe świadczenia dla seniorów: trzynastka wypłacana w kwietniu i czternastka wypłacana jesienią.

Wskaźnik składa się z prognozowanej inflacji emeryckiej (2,8 proc.) i jednej piątej realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia (0,68 pkt proc.). Rada Dialogu Społecznego nie uzgodniła wyższego wariantu, więc rząd ustalił go sam w rozporządzeniu z 28 lipca 2026 r. w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2027 r. (Dz.U. poz. 1018). Akt przyjmuje ustawowe minimum: 20 proc. realnego wzrostu płac.

Reklama

Ostateczny wskaźnik waloryzacji emerytur 2027 ogłosi w lutym 2027 r. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, gdy znane będą dane za cały 2026 r. Dr Łukasz Wacławik z Akademii Górniczo-Hutniczej wylicza go na 3,96 proc. Przy takim wskaźniku najniższa emerytura, a razem z nią trzynastka i czternastka, wyniosłaby 2056,84 zł brutto. Szczegółowe wyliczenia podwyżek dla wszystkich świadczeń zebraliśmy w tekście o waloryzacji emerytur w 2027 roku.

Rok wypłaty Pełna 14. emerytura, zł brutto Wzrost rok do roku, zł
2021 1250,88 –
2022 1338,44 87,56
2023 1588,44 250,00
2024 1780,96 192,52
2025 1878,91 97,95
2026 1978,49 99,58
2027 (prognoza) 2047,34 68,85
Wysokość pełnej czternastki w latach 2021-2027, równa najniższej emeryturze obowiązującej od 1 marca. Źródło: ZUS, projekt budżetu na 2027 r. (wskaźnik 103,48 proc.), stan na 22 listopada 2026 r.

Przyszłoroczny wzrost będzie najniższy od pierwszej wypłaty czternastki w 2021 r. W 2023 r. pełne świadczenie podskoczyło o 250 zł, w 2027 r. ma urosnąć o niespełna 69 zł.

Czytaj również: 13. emerytura 2027. Ile wyniesie trzynastka brutto i netto? Wyliczenia

Waloryzacja obetnie czternastkę emerytom powyżej 2900 zł

W przeciwieństwie do trzynastej emerytury czternasta emerytura ma próg dochodowy. Pełną 14. emeryturę dostaje tylko ten, czyje świadczenie podstawowe nie przekracza 2900 zł brutto. Próg nie zmienia się od 2021 r. gdyż powyżej niego ZUS stosuje zasadę „złotówka za złotówkę”: każda złotówka ponad 2900 zł obniża czternastkę o złotówkę, a jeśli zostaje mniej niż 50 zł brutto, wtedy świadczenie jest nienależne.

Marcowa waloryzacja podnosi emeryturę o 3,48 proc. całego świadczenia, a pełna czternastka rośnie tylko o 68,85 zł. U tego, kto już jest powyżej progu, różnica wypada na minus. Czternastka 2027 będzie niższa niż w 2026 r. u wszystkich emerytów i rencistów, których świadczenie po waloryzacji przekroczy 2968,85 zł brutto, a strata rośnie razem z wysokością emerytury.

Reklama
Emerytura brutto w 2026 r., zł Emerytura po waloryzacji 2027, zł 14. emerytura 2026, zł brutto 14. emerytura 2027, zł brutto Zmiana, zł
2500,00 2587,00 1978,49 2047,34 +68,85
2800,00 2897,44 1978,49 2047,34 +68,85
2900,00 3000,92 1978,49 1946,42 -32,07
3000,00 3104,40 1878,49 1842,94 -35,55
3500,00 3621,80 1378,49 1325,54 -52,95
4000,00 4139,20 878,49 808,14 -70,35
4500,00 4656,60 378,49 290,74 -87,75
4750,00 4915,30 128,49 0,00 -128,49
Czternastka w 2026 i 2027 r. przy różnych emeryturach, wyliczenia Naszej Polski przy wskaźniku waloryzacji 3,48 proc. i progu 2900 zł. Źródło: ustawa z 26 maja 2023 r., projekt budżetu na 2027 r., stan na 22 listopada 2026 r.

Najbardziej narażona jest grupa ze świadczeniem od 2802,47 zł do 2900 zł brutto. W 2026 r. mieściła się pod progiem i dostała pełne 1978,49 zł. Po waloryzacji jej emerytury przekroczą 2900 zł, więc czternastka po raz pierwszy zostanie pomniejszona. Kto w 2026 r. miał więcej niż 2869,01 zł brutto, dostanie mniej niż rok temu. Emeryt z równymi 2900 zł zobaczy we wrześniu 2027 r. przelew niższy o 32,07 zł niż rok wcześniej.

Przesunie się też górna granica. W 2026 r. czternastki nie dostał nikt ze świadczeniem powyżej 4828,49 zł brutto. W 2027 r. będzie to 4897,34 zł brutto, ale osoba z emeryturą 4750 zł w 2026 r. wypadnie z grona uprawnionych, bo waloryzacja wypchnie ją do 4915,30 zł.

14. emerytura netto. Tyle zostanie na rękę

Kwota na rękę jest niższa od brutto o składkę zdrowotną i zaliczkę na podatek dochodowy. Składka zdrowotna to 9 proc., czyli przy pełnej czternastce 184,26 zł. Od 2022 r. nie można jej odliczyć od podatku.

Zaliczka na PIT zależy od wysokości świadczenia podstawowego, bo ZUS liczy ją od łącznej wypłaty w danym miesiącu i odejmuje kwotę zmniejszającą podatek 300 zł. Emerytura do 2500 zł brutto nie zużywa jej w całości, więc niższa jest zaliczka od czternastki. Według wyliczeń Naszej Polski w 2027 r.:

  • przy emeryturze minimalnej 2047,34 zł czternastka na rękę wyniesie ok. 1672 zł
  • przy emeryturze 2900 zł brutto po waloryzacji, gdy cała czternastka jest opodatkowana stawką 12 proc., na konto trafi ok. 1617 zł
  • przy emeryturze 3500 zł z pomniejszonej czternastki 1325,54 zł brutto zostanie ok. 1047 zł

Czternastka jest wolna od egzekucji komorniczej i potrąceń, dlatego nawet zadłużony senior dostaje ją w całości.

Reklama

Termin wypłaty czternastki w 2027 r. wskaże rząd

Wypłata 14. emerytury nie ma stałej daty w ustawie. Miesiąc wypłaty co roku określa Rada Ministrów w rozporządzeniu wydawanym najpóźniej do 31 października. W latach 2023-2026 czternastka trafiała do seniorów we wrześniu, razem z emeryturą lub rentą, w zwykłych terminach płatności: 1, 5, 6, 10, 15, 20 i 25 dnia miesiąca. Prawo do niej ma ten, kto ostatniego dnia miesiąca poprzedzającego wypłatę pobiera uprawniające świadczenie, czyli przy wypłacie we wrześniu stan z 31 sierpnia.

W 2026 r. ZUS przyznał czternastki 6 298 632 osobom, a łączna wartość świadczeń przekroczyła 9,2 mld zł brutto, z czego seniorzy dostali na rękę ponad 7,5 mld zł. Pod koniec października 2026 r. Zakład zakończył wysyłkę ponad 6,1 mln decyzji, w których podał przyznaną kwotę czternastki.

Petycja w Senacie chce wliczyć 13. i 14. emeryturę do podstawy świadczeń

Do Senatu trafiła petycja nr P11-269/26, której autor proponuje, by trzynastka i czternastka przestały być osobnymi przelewami. Pieniądze na oba świadczenia miałyby powiększać comiesięczną emeryturę lub rentę, a przez to podstawę każdej kolejnej waloryzacji. Petycja postuluje też przesunięcie waloryzacji z 1 marca na 1 stycznia, a nawet podwyżki co kwartał oraz rekompensatę za miesiące oczekiwania na wyższe świadczenie.

Taka zmiana działałaby inaczej niż obecny system. Dziś trzynastkę dostają wszyscy emeryci i renciści po równo, a czternastka trafia głównie do osób z niskimi świadczeniami. Włączenie obu kwot do emerytury przeniosłoby wsparcie na zasadę procentową, z której więcej zyskują osoby z wyższymi świadczeniami. Petycja jest na etapie wniosku do senackiej Komisji Petycji i nie zmienia obowiązujących przepisów.

Wcześniejsza próba likwidacji dodatkowych emerytur przepadła w Sejmie. Sejmowa Komisja do Spraw Petycji nie uwzględniła w 2026 r. petycji nr BKSP-155-X-690/25, która proponowała zniesienie PIT w zamian za likwidację programu „Rodzina 800+” oraz 13. i 14. emerytury.

Reklama

Czym jest 14. emerytura i komu przysługuje

To, ile senior dostanie w 2027 r., wynika wprost z konstrukcji świadczenia zapisanej w ustawie. 14. emerytura to potoczna nazwa kolejnego dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów, wypłacanego raz w roku na podstawie ustawy z 26 maja 2023 r. (tekst jednolity: Dz.U. z 2025 r. poz. 183). Pełna kwota jest równa najniższej emeryturze obowiązującej od 1 marca danego roku.

Pierwsza czternastka była jednorazowa i trafiła do seniorów w listopadzie 2021 r., druga w listopadzie 2022 r. Ustawa z 2023 r. uczyniła ją świadczeniem stałym, wypłacanym co roku bez wniosku. ZUS i KRUS przyznają ją z urzędu.

Czternastka przysługuje osobom pobierającym emeryturę lub rentę z ZUS albo KRUS, emeryturę i rentę mundurową, rentę socjalną, świadczenie i zasiłek przedemerytalny, nauczycielskie świadczenie kompensacyjne oraz rodzicielskie świadczenie uzupełniające. Nie dostaje jej osoba, której prawo do świadczenia jest zawieszone w dniu ustalania uprawnień. Przy zbiegu kilku świadczeń, na przykład w ramach renty wdowiej, do progu 2900 zł wlicza się ich łączna kwota, a czternastka jest wypłacana tylko raz.

Najczęstsze pytania

Przy jakiej emeryturze nie dostanie się 14. emerytury w 2027 r.?

Czternastki nie dostanie senior, którego świadczenie brutto po marcowej waloryzacji przekroczy 4897,34 zł, jeśli wskaźnik waloryzacji wyniesie 3,48 proc. Przy takiej emeryturze zasada „złotówka za złotówkę” obniża czternastkę poniżej 50 zł brutto, a ZUS nie wypłaca kwot niższych niż 50 zł. W 2026 r. granica wynosiła 4828,49 zł brutto.

Czy trzeba złożyć wniosek o 14. emeryturę?

Wniosek nie jest potrzebny, bo ZUS i KRUS przyznają czternastkę z urzędu i wypłacają ją razem z emeryturą lub rentą w zwykłym terminie płatności. Po wypłacie organ rentowy wysyła decyzję z wyliczoną kwotą.

Ile wyniosą razem 13. i 14. emerytura w 2027 r.?

Senior z emeryturą do 2900 zł brutto dostanie w 2027 r. łącznie 4094,68 zł brutto: 2047,34 zł trzynastki w kwietniu i tyle samo czternastki jesienią, jeśli wskaźnik waloryzacji wyniesie 3,48 proc. Trzynastka nie ma progu dochodowego i trafia do wszystkich emerytów i rencistów w pełnej wysokości.

Czy 14. emerytura zostanie zlikwidowana w 2027 r.?

Czternastka w 2027 r. zostanie wypłacona, bo wynika z obowiązującej ustawy z 26 maja 2023 r., której nie zmieniono. Petycja nr P11-269/26 w Senacie proponuje jedynie włączenie trzynastki i czternastki do podstawy emerytury, a podobny wniosek o likwidację obu świadczeń sejmowa komisja odrzuciła w 2026 r.

Źródła: Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Rada Ministrów. Opracowanie: Nasza Polska.

Napisane przez

Cykl

Osoby

Tagi

Udostępnij
Reklama
Najnowsze

Pożar w Trzciance. Nie żyją dziadkowie i 12-letni wnuk

Dziura budżetowa przekroczyła 195 mld zł. Polska płaci 2,9 tys. zł odsetek na sekundę. Czyja to wina?

Komunikat RCB: syreny w gminie Sułoszowa 20 listopada. To ćwiczenia

Komunikat RCB: syreny w powiecie gostyńskim 21 listopada. To ćwiczenia

Żurek odsunął prokurator Beatę Marczak. Ostatnia od Ziobry zawieszona na pół roku

Żołnierz na granicy strzelał, by zatrzymać migrantów. Sąd uchylił uniewinnienie Karola Szczepańskiego

Rosyjska rakieta Ch-101 znów spadła w Polsce. Jakie możliwości ma pocisk z Nowego Lipowca

Rosyjskie rakiety spadają na Polskę. Tusk obiecywał: „Każdy wrogi dron skończy tak samo”

Inne kategorie
Reklama
Reklama

Czytaj także